Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αποφάσισε να αναστείλει για ένα έτος τους τελωνειακούς δασμούς σε βασικά λιπάσματα με βάση το άζωτο που χρησιμοποιούνται στη γεωργική παραγωγή στην ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων των εισροών λιπασμάτων, όπως η ουρία και η αμμωνία.
Το μέτρο στοχεύει στη μείωση του κόστους για τους αγρότες και τη βιομηχανία λιπασμάτων της ΕΕ – εξοικονομώντας τους περίπου 60 εκατ. ευρώ σε εισαγωγικούς δασμούς, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Θα μειώσει επίσης την εξάρτηση της ΕΕ από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία για τα προϊόντα λιπασμάτων και θα βοηθήσει στην οικοδόμηση ενός πιο διαφοροποιημένου εμπορικού δικτύου σε αυτόν τον τομέα.
Στην πράξη, η αναστολή θα ισχύει μόνο για προϊόντα που δεν έχουν ήδη εισαχθεί στην ΕΕ αδασμολόγητα από χώρες που έχουν προτιμησιακή πρόσβαση στο πλαίσιο των δασμών του μάλλον ευνοούμενου κράτους (ΜΕΚ). Ωστόσο, για την εξισορρόπηση των συμφερόντων των παραγωγών της ΕΕ, το μέτρο περιορίζεται σε μια ποσόστωση αγαθών ίση με τον όγκο των εισαγωγών ΜΕΚ το 2024 συν το 20% των όγκων που εισήχθησαν από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία το ίδιο έτος.
Η ΕΕ αποφάσισε ότι η αναστολή δεν θα ισχύει για προϊόντα που εισάγονται από τη Ρωσία λόγω του απρόκλητου και αδικαιολόγητου επιθετικού πολέμου της κατά της Ουκρανίας. Ούτε θα ισχύει για προϊόντα που εισάγονται από τη Λευκορωσία, δεδομένης της υποστήριξής της προς τη Ρωσία και της περιφρόνησης του διεθνούς δικαίου, των θεμελιωδών ελευθεριών και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Επόμενα βήματα
Το μέτρο θα τεθεί σε ισχύ την επόμενη ημέρα από τη δημοσίευσή του στην επίσημη εφημερίδα της ΕΕ και θα ισχύει έως ένα έτος αργότερα. Η Επιτροπή αναμένεται να παρακολουθεί την αγορά λιπασμάτων και, εάν χρειαστεί, να προτείνει την παράταση ή την τροποποίηση της αναστολής.
Ιστορικό
Τα λιπάσματα είναι απαραίτητα για τους Ευρωπαίους αγρότες που χρειάζονται μια ασφαλή και τακτική ροή συναλλαγών σε ανταγωνιστικές τιμές για να εγγυηθούν την αγροτική παραγωγή και την επισιτιστική ασφάλεια. Οι τιμές αυτών των προϊόντων έχουν αυξηθεί σημαντικά από το 2021, αυξάνοντας με τη σειρά τους την τιμή των τροφίμων και ασκώντας πιέσεις στην αγροτική παραγωγή.
Το 2024, η ΕΕ εισήγαγε 2 εκατ. τόνους αμμωνίας και 5,9 εκατομμύρια τόνους ουρίας, κυρίως για την παραγωγή αζωτούχων λιπασμάτων. Επιπλέον, η Ένωση εισήγαγε 6,7 εκατομμύρια τόνους λιπασμάτων και μειγμάτων με βάση το άζωτο που περιέχουν άζωτο.
Η ΕΕ εισάγει ήδη σημαντικό μέρος αζωτούχων λιπασμάτων αδασμολόγητα από χώρες που επωφελούνται από προτιμησιακή πρόσβαση στην αγορά της Ένωσης. Παρά ταύτα, η Ένωση εξακολουθεί να εισάγει μεγάλο όγκο αυτών των προϊόντων καταγωγής χωρών που υπόκεινται στο κοινό δασμολόγιο, με τους συντελεστές τελωνειακών δασμών να κυμαίνονται επί του παρόντος μεταξύ 5,5% και 6,5%.
