Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάλεσε εκπροσώπους των κρατών μελών της ΕΕ να συμμετάσχουν σε μια ομάδα υψηλού επιπέδου για τον αμπελοοινικό κλάδο, όπου θα συζητηθούν οι προκλήσεις και οι ευκαιρίες για τον κλάδο.
Σύμφωνα με ανακοίνωση της Κομισιόν, η ομάδα θα πραγματοποιήσει την πρώτη της συνεδρίαση στις 11 Σεπτεμβρίου 2024, όπου οι ενδιαφερόμενοι φορείς θα προσκληθούν για να παρουσιάσουν την αξιολόγησή τους για την κατάσταση και τις προοπτικές για τον αμπελοοινικό τομέα της ΕΕ. Τη σύσταση της Ομάδας ανακοίνωσε ο Επίτροπος Γεωργίας της ΕΕ Γιάνους Βοϊτσεχόφσκι στη σύνοδο του Συμβουλίου Γεωργίας και Αλιείας της 27ης Μαΐου 2024, ως απάντηση σε αιτήματα του ευρωπαϊκού αμπελοοινικού τομέα.
Ο αμπελοοινικός τομέας της ΕΕ
Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, ο αμπελοοινικός τομέας της ΕΕ ήταν μια επιτυχημένη ιστορία. Πλαισιωμένη από ένα ολοκληρωμένο ρυθμιστικό σύστημα, η ΕΕ πρωτοστατεί στον κόσμο, με εξαγωγές που τριπλασιάστηκαν σε αξία κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Παρά την επιτυχία αυτή και τη σημαντική συνεισφορά του στο ΑΕΠ της ΕΕ, ο κλάδος αντιμετωπίζει πλέον σημαντικές προκλήσεις λόγω της μακροπρόθεσμης μείωσης της εγχώριας κατανάλωσης, της αλλαγής των προτιμήσεων των καταναλωτών και ενός ασταθούς και λιγότερο παγκοσμιοποιημένου διεθνούς πλαισίου που επηρεάζει τις βασικές εξαγωγικές αγορές. Επιπλέον, ο κλάδος αντιμετωπίζει ολοένα και πιο απρόβλεπτες συνθήκες παραγωγής και συγκομιδής λόγω της κλιματικής αλλαγής.
«Ο αμπελοοινικός τομέας της ΕΕ πρέπει να προσαρμοστεί σε αυτές τις νέες πραγματικότητες και το πλαίσιο πολιτικής πρέπει να είναι κατάλληλο για να συνοδεύει την απαιτούμενη μετάβαση», τονίζει η Κομισιόν.
Η Ομάδα Υψηλού Επιπέδου για την Πολιτική Οίνου θα χρησιμεύσει ως φόρουμ για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων και τη διερεύνηση πιθανών λύσεων. Θα συνεδριάσει τουλάχιστον τρεις φορές και αναμένεται να εκδώσει συμπεράσματα και συστάσεις για μελλοντικές εξελίξεις πολιτικής έως τις αρχές του 2025.
Ιστορικό
Ο αμπελοοινικός τομέας της ΕΕ αποτελεί πυλώνα της πολιτιστικής κληρονομιάς της ΕΕ και συμβάλλει ζωτικής σημασίας στην οικονομία, την κοινωνία και τις αγροτικές περιοχές της ΕΕ. Η αλυσίδα αξίας του κρασιού ενισχύει την ποιότητα, τη βιωσιμότητα και την ανταγωνιστικότητα του γεωργικού τομέα της ΕΕ.
Εκτιμάται ότι δημιουργεί 3 εκατομμύρια άμεσες και έμμεσες θέσεις εργασίας πλήρους απασχόλησης, οι περισσότερες από αυτές σε αγροτικές περιοχές, και συνεισφέρει περίπου 130 δισεκατομμύρια ευρώ στο ΑΕΠ της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της άμεσης και επαγόμενης αξίας που παράγεται σε ολόκληρη την αλυσίδα εφοδιασμού. Σε επίπεδο ΕΕ, ο αμπελοοινικός τομέας προστατεύεται από ένα ενδελεχές ρυθμιστικό πλαίσιο και υποστηρίζεται από προγράμματα στήριξης του κρασιού στις οινοπαραγωγικές χώρες.
Η ΕΕ είναι ο παγκόσμιος ηγέτης στην παραγωγή κρασιού (60%), στην κατανάλωση (48%) και στην εξαγόμενη αξία (60%). Ταυτόχρονα, οι κοινωνικές και δημογραφικές αλλαγές επηρεάζουν την ποσότητα, την ποιότητα και τα είδη του κρασιού που καταναλώνεται. Η κατανάλωση κρασιού βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων τριών δεκαετιών.
Τα εμβληματικά κόκκινα κρασιά της ΕΕ αντικαθίστανται από φρέσκα και ελαφρύτερα κρασιά ή από άλλα ποτά που προσαρμόζονται ευκολότερα στις νέες γεύσεις. Οι παραδοσιακές εξαγωγικές αγορές για τα κρασιά της ΕΕ επηρεάζονται από έναν συνδυασμό αποκατανάλωσης και γεωπολιτικών παραγόντων, που οδηγεί σε πιο ασταθή πρότυπα εισαγωγών.
Τέλος, η παραγωγή γίνεται απρόβλεπτη, δεδομένης της ακραίας ευπάθειας του αμπελοοινικού τομέα στην κλιματική αλλαγή. Η Επιτροπή συνεργάζεται με τα κράτη μέλη της ΕΕ για να βοηθήσει τον αμπελοοινικό τομέα να προσαρμοστεί σε αυτές τις περίπλοκες νέες πραγματικότητες.
