Μετά το κρούσμα αφθώδους πυρετού που εντοπίστηκε σε εκτροφή βοοειδών στη Λέσβο την Κυριακή, 15 Μαρτίου 2026, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων εξέδωσε σειρά ερωτήσεων–απαντήσεων με στόχο την άμεση και έγκυρη ενημέρωση.
1) Τι είναι ο αφθώδης πυρετός;
Ο αφθώδης πυρετός είναι εξαιρετικά μεταδοτικό ιογενές νόσημα που προσβάλλει τα δίχηλα ζώα, όπως τα βοοειδή, τα αιγοπρόβατα και οι χοίροι. Έχει πολύ σοβαρές επιπτώσεις στην κτηνοτροφική παραγωγή και στο εμπόριο ζωικών προϊόντων.
2) Μεταδίδεται στον άνθρωπο;
Όχι. Ο αφθώδης πυρετός δεν αποτελεί απειλή για τη δημόσια υγεία. Το κρίσιμο ζήτημα είναι η προστασία του ζωικού κεφαλαίου και η αποτροπή της διασποράς της νόσου.
3) Γιατί θεωρείται τόσο επικίνδυνος;
Επειδή μεταδίδεται πολύ γρήγορα, τόσο με άμεση επαφή όσο και έμμεσα μέσω οχημάτων, εξοπλισμού, υποδημάτων, υλικών και ανθρώπινης δραστηριότητας, ενώ μπορεί να μεταδοθεί και αερογενώς.
4) Ποια ζώα αφορά;
Αφορά κυρίως βοοειδή, αιγοπρόβατα και χοίρους, καθώς και ορισμένα άγρια δίχηλα είδη.
5) Ποια είναι τα βασικά συμπτώματα;
Τα βασικά κλινικά σημεία περιλαμβάνουν πυρετό, ανορεξία, φυσαλίδες στο στόμα, στα άκρα και στο μαστό, διαβρώσεις, χωλότητα, σιελόρροια και μείωση παραγωγής. Σε νεαρά ζώα μπορεί να εμφανιστεί οξεία μυοκαρδίτιδα και αιφνίδιος θάνατος.
6) Τι σημαίνει ότι είναι νόσημα Κατηγορίας Α;
Σημαίνει ότι πρόκειται για νόσημα που δεν ενδημεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση και για το οποίο με την πρώτη επιβεβαίωση εστίας απαιτείται άμεση εφαρμογή αυστηρών μέτρων ελέγχου και εκρίζωσης.
7) Τι προβλέπεται όταν επιβεβαιώνεται εστία;
Οι αρμόδιες αρχές εφαρμόζουν άμεσα μέτρα εκρίζωσης στην προσβεβλημένη εκμετάλλευση, που περιλαμβάνουν θανάτωση όλων των ευαίσθητων ζώων, ασφαλή διαχείριση νεκρών και μολυσμένων προϊόντων, καθώς και καθαρισμό και απολύμανση.
8) Γιατί επιβάλλονται περιορισμοί στις μετακινήσεις;
Γιατί η μετακίνηση ζώων, προϊόντων, ανθρώπων και υλικών μπορεί να συμβάλει καθοριστικά στη διασπορά του ιού. Γι’ αυτό το λόγο το νομικό πλαίσιο προβλέπει αυστηρούς περιορισμούς, βιοπροφύλαξη και επιτήρηση.
9) Τι είναι οι ζώνες προστασίας και επιτήρησης;
Γύρω από την εστία ορίζεται ζώνη προστασίας τουλάχιστον 3 χιλιομέτρων, ζώνη επιτήρησης τουλάχιστον 10 χιλιομέτρων και περαιτέρω απαγορευμένη ζώνη τουλάχιστον 20 χιλιομέτρων για ελάχιστο διάστημα 30 ημερών, με ειδικούς περιορισμούς και επιδημιολογική παρακολούθηση.
10) Ποιο είναι το βασικό μήνυμα προς κτηνοτρόφους και πολίτες;
Το βασικό μήνυμα είναι απόλυτη συμμόρφωση με τα μέτρα, αυστηρή βιοπροφύλαξη και αποφυγή κάθε μη αναγκαίας μετακίνησης ζώων, προϊόντων και υλικών που μπορεί να συμβάλει στη διασπορά της νόσου.
