Σε διευκρινίσεις σχετικά με τις υποχρεώσεις και τις ευθύνες των παραγωγών και των Φορέων Υποβολής Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης (ΕΑΕ) 2026 προχώρησε η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), με την εγκύκλιο Ε2058/12.10.2026.
Η εγκύκλιος συγκεντρώνει απαντήσεις σε 70 επιμέρους ερωτήματα που έχουν τεθεί από θεσμικούς εκπροσώπους των γεωργών και φορείς υποβολής αιτήσεων, αποσαφηνίζοντας ζητήματα που αφορούν τη διαδικασία υποβολής και οριστικοποίησης των αιτήσεων, την τεκμηρίωση των δηλωθέντων στοιχείων, τη νόμιμη κατοχή αγροτεμαχίων, το ζωικό κεφάλαιο, καθώς και τις περιπτώσεις επιβολής κυρώσεων.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη διάκριση μεταξύ της ευθύνης του παραγωγού για την ακρίβεια των δηλωθέντων στοιχείων και της υποχρέωσης δέουσας επιμέλειας των φορέων υποβολής.
Οι ευθύνες των παραγωγών και των ΚΥΔ
Σύμφωνα με την εγκύκλιο, ο παραγωγός φέρει την ευθύνη για την αλήθεια, την ακρίβεια, τη γνησιότητα και την πληρότητα των στοιχείων που δηλώνει στην ΕΑΕ, καθώς και των δικαιολογητικών που προσκομίζει. Παράλληλα, υποχρεούται να τηρεί τα σχετικά έγγραφα και πρωτότυπα παραστατικά, να υποδεικνύει τα πραγματικά όρια των εκτάσεων που καλλιεργεί και να διασφαλίζει την ορθή δήλωση του ζωικού κεφαλαίου.
Από την πλευρά τους, οι φορείς υποβολής οφείλουν να ελέγχουν την πληρότητα και την τυπική ορθότητα των δικαιολογητικών, καθώς και τη συμφωνία τους με τα καταχωριζόμενα στοιχεία. Ωστόσο, δεν υποχρεούνται να πραγματοποιούν αυτοτελή έρευνα ιδιοκτησίας, να ελέγχουν τη γνησιότητα εγγράφων και υπογραφών ή να επαληθεύουν στοιχεία άλλων πληροφοριακών συστημάτων, εκτός εάν προκύπτει πρόδηλη ανακρίβεια ή αναντιστοιχία.
Επιπλέον, για την οριστικοποίηση της αίτησης απαιτούνται σωρευτικά η εξουσιοδότηση του παραγωγού μέσω myAADE και η έγγραφη συμφωνία με τον φορέα υποβολής.
Τι ισχύει για ΑΤΑΚ, ΚΑΕΚ και αποκλίσεις στο Ε9
Σημαντικές διευκρινίσεις παρέχονται για τις περιπτώσεις ασυμφωνιών μεταξύ των στοιχείων της ΕΑΕ, του Ε9 και του Κτηματολογίου.
Ειδικότερα, για τα ιδιόκτητα αγροτεμάχια, όταν διαπιστώνονται αποκλίσεις μεταξύ Ε9 και ΕΑΕ ως προς την έκταση ή το ποσοστό ιδιοκτησίας, ο φορέας ενημερώνει τον παραγωγό προκειμένου να πραγματοποιηθούν οι αναγκαίες διορθώσεις. Μέχρι την αποκατάσταση των αποκλίσεων, η αίτηση δεν οριστικοποιείται.
Αντίθετα, διαφορές ως προς τα τοπωνύμια ή τη δηλούμενη χρήση γης δεν συνιστούν από μόνες τους πρόδηλη ανακρίβεια και δεν εμποδίζουν την οριστικοποίηση της ΕΑΕ.
Σε περιπτώσεις μη ταυτοποίησης ΚΑΕΚ προβλέπεται η δυνατότητα δήλωσης συγκεκριμένων λόγων εξαίρεσης, οι οποίοι πρέπει να τεκμηριώνονται με τα αντίστοιχα δικαιολογητικά ή, κατ’ ελάχιστον, με υπεύθυνη δήλωση του παραγωγού, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.
Δικαιολογητικά και φάκελος τεκμηρίωσης
Για κάθε ΕΑΕ ο φορέας τηρεί φάκελο τεκμηρίωσης. Ο φάκελος περιλαμβάνει:
- τα έγγραφα που του προσκόμισε ο γεωργός και τεκμηριώνουν την εργασία που έκανε για λογαριασμό του, συμπεριλαμβανομένων των δικαιολογητικών της υπό στοιχεία Α.1161/2026 Απόφασης του Διοικητή της ΑΑΔΕ,
- την έγγραφη συμφωνία,
- έγγραφο ή ψηφιακό αρχείο, από το οποίο προκύπτει ότι, σε περίπτωση ΚΥΔ, νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας, η διοίκηση ή ο νόμιμος εκπρόσωπος αυτών έχει ενημερώσει τους εργαζομένους, συνεργάτες ή άλλους προστηθέντες που συμμετέχουν στην υποβολή, τροποποίηση ή διαχείριση ΕΑΕ για τις περιπτώσεις σύγκρουσης συμφερόντων, την υποχρέωση αποχής τους από κάθε σχετική ενέργεια όταν συντρέχει τέτοια περίπτωση, καθώς και την υποχρέωση άμεσης ενημέρωσης.
Δεν είναι υποχρεωτική η τήρηση στον ψηφιακό φάκελο των δεδομένων που αντλούνται από λοιπά πληροφοριακά συστήματα της ΑΑΔΕ ή τρίτων φορέων. Ο φορέας υποβολής δύναται να τα τηρεί για τη δική του διασφάλιση, σε περίπτωση αμφισβήτησης της ορθότητας της αίτησης από τον γεωργό.
Ο φάκελος τηρείται κατ’ ελάχιστον σε ψηφιακή μορφή. Ειδικά τα τοπογραφικά διαγράμματα που δόθηκαν μόνο σε χαρτί μπορούν να τηρούνται έγχαρτα. Ομοίως, όταν στην ΕΑΕ αναρτάται μόνο μέρος του Μητρώου Κτηνοτροφικής Εκμετάλλευσης, στον φάκελο τεκμηρίωσης τηρείται πλήρες αντίγραφό του τουλάχιστον σε έγχαρτη μορφή.
Ο ψηφιακός φάκελος τεκμηρίωσης αποστέλλεται στην ΑΑΔΕ στο πλαίσιο ελέγχου, εντός δύο (2) εργασίμων ημερών από την αποστολή του σχετικού αιτήματος, ενώ ό,τι τηρείται σε έγχαρτη μορφή κατά τα ανωτέρω, αποστέλλεται εντός πέντε (5) εργασίμων ημερών από την αποστολή του σχετικού αιτήματος.
Ο ελάχιστος χρόνος τήρησης είναι οκτώ (8) έτη από το τέλος του έτους της τελευταίας τροποποίησης της ΕΑΕ. Σημειώνεται ότι η μη τήρηση φακέλου τεκμηρίωσης είναι σοβαρή παράβαση, ενώ η ελλιπής τήρησή του είναι απλή.
Ο φορέας ενημερώνει το προσωπικό του για τις υποχρεώσεις του, με τρόπο που μπορεί να αποδειχθεί. Αρκεί, για παράδειγμα, email από το οποίο φαίνονται οι παραλήπτες ή σχετικός όρος στη σύμβαση εργασίας.
Κυρώσεις και αλληλέγγυα ευθύνη
Η εγκύκλιος αποσαφηνίζει ότι οι κυρώσεις για παραβάσεις των υποχρεώσεων υποβολής επιβάλλονται στον φορέα και όχι στους εργαζομένους του.
Παράλληλα, προβλέπεται ότι ο φορέας υποβολής μπορεί να θεωρηθεί αλληλεγγύως υπεύθυνος για ποσά ενισχύσεων που ανακτώνται από παραγωγό μόνον εφόσον συντρέχουν σωρευτικά τρεις προϋποθέσεις:
- Έχει διαπιστωθεί σοβαρή υπαίτια παράβαση.
- Υπάρχει αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ της παράβασης και της αχρεώστητης καταβολής.
- Το ποσό της ενίσχυσης υπερβαίνει τις 5.000 ευρώ ανά ΕΑΕ.
Επιπλέον, ο φορέας μπορεί να απαλλαγεί από κυρώσεις για σοβαρές παραβάσεις, εφόσον αποδείξει ότι ενήργησε χωρίς υπαιτιότητα.
Διασταυρωτικοί έλεγχοι και διορθώσεις αιτήσεων
Τέλος, παρέχονται διευκρινίσεις για τη διαχείριση τεχνικών σφαλμάτων και τα αποτελέσματα των διασταυρωτικών ελέγχων.
Οι φορείς υποβολής έχουν πρόσβαση στα αποτελέσματα των ελέγχων που αφορούν τους παραγωγούς τους οποίους εκπροσωπούν και υποχρεούνται να τους ενημερώνουν, προκειμένου να πραγματοποιούνται οι αναγκαίες διορθώσεις.
Παράλληλα, διευκρινίζεται ότι σφάλματα που οφείλονται σε τεκμηριωμένες δυσλειτουργίες της πλατφόρμας δεν καταλογίζονται στους φορείς υποβολής, καθώς δεν στοιχειοθετείται υπαιτιότητα.
Η εγκύκλιος εξειδικεύει επίσης την έννοια του «προφανούς σφάλματος», διαχωρίζοντας τα ακούσια λάθη καταχώρισης, που προκύπτουν σαφώς από τα διαθέσιμα δικαιολογητικά, από ουσιαστικές μεταβολές των δηλωθέντων στοιχείων ή ελλείψεις απαιτούμενων εγγράφων.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, στο πλαίσιο του συνολικού έργου της ΑΑΔΕ για την υποβολή των Ενιαίων Αιτήσεων Ενίσχυσης 2026, η ΕΘΕΑΣ, έχοντας συμβουλευτικό ρόλο από κοινού με το ΓΕΩΤ.Ε.Ε., βρίσκεται από την έναρξη της διαδικασίας σε συνεχή επικοινωνία και συνεργασία με την Ανεξάρτητη Αρχή. Ειδικότερα, με τη συνδρομή της τεχνικής ομάδας που συγκροτήθηκε από την ΕΘΕΑΣ και στελεχώνεται από έμπειρα στελέχη με εξειδικευμένη γνώση στη διαδικασία υποβολής των αιτήσεων, καταγράφει και μεταφέρει συστηματικά στην ΑΑΔΕ τα ζητήματα, τις δυσλειτουργίες και τα προβλήματα που ανακύπτουν στην πράξη, συμβάλλοντας στην αναζήτηση λύσεων και στην ομαλή εξέλιξη της διαδικασίας υποβολής των ΕΑΕ 2026.
Δείτε εδώ αναλυτικά την εγκύκλιο.
