Αναλυτικές οδηγίες έχουν ανακοινωθεί από του υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για τις μετακινήσεις νωπού γάλακτος αιγοπροβάτων και γαλακτοκομικών προϊόντων για την αποτροπή μετάδοσης της ευλογιάς των αιγοπροβάτων.
Επισημαίνεται ότι το γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα που παράγονται από αυτό, είναι ασφαλή για να καταναλωθούν από τον άνθρωπο.
Σύμφωνα με τον Κατ’ Εξουσιοδότηση Κανονισμό 2020/687 της Επιτροπής, όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει, απαγορεύονται οι μετακινήσεις νωπού γάλακτος και πρωτογάλακτος που προέρχονται από ζώα από εκτροφές που βρίσκονται στην απαγορευμένη ζώνη. Ωστόσο, όπως επισημαίνει το ΥπΑΑΤ σε σχετικό έγγραφο οδηγιών, στα άρθρα 33 και 49 του εν λόγω Κανονισμού αναφέρονται οι ειδικοί όροι για την έγκριση μετακινήσεων νωπού γάλακτος που προέρχεται από εκτροφές που βρίσκονται στη ζώνη προστασίας και τη ζώνη επιτήρησης, αντίστοιχα.
Το νωπό γάλα μπορεί να μετακινηθεί σε εγκατάσταση μεταποίησης γάλακτος για να υποβληθεί σε επεξεργασία μετριασμού του κινδύνου, όπως καθορίζεται στο παράρτημα VII του Κατ’ Εξουσιοδότηση Κανονισμού 2020/687.
Η μετακίνηση νωπού γάλακτος από την εκτροφή προέλευσης στην εγκατάσταση μεταποίησης πρέπει να πραγματοποιείται μέσα σε κλειστούς περιέκτες και η εγκατάσταση μεταποίησης πρέπει να βρίσκεται στην ίδια απαγορευμένη ζώνη ή όσο το δυνατόν πλησιέστερα στην απαγορευμένη ζώνη και πρέπει να λειτουργεί υπό την επιτήρηση επίσημων κτηνιάτρων.
Μέτρα βιοασφάλειας για τη διακίνηση του νωπού γάλακτος αιγοπροβάτων
Σε συνέχεια των αναφερόμενων στην προηγούμενη ενότητα, ορίζονται τα παρακάτω μέτρα για την αποτροπή μετάδοσης και εξάπλωσης της νόσου:
1. Τα οχήματα που παραλαμβάνουν γάλα από εκμεταλλεύσεις της απαγορευμένης ζώνης δεν πρέπει να παραλαμβάνουν γάλα από ελεύθερες περιοχές.
2. Ειδικότερα, ισχύουν τα παρακάτω:
2.1. Θα πρέπει να υπάρχουν οχήματα αποκλειστικής χρήσης στις ζώνες προστασίας και επιτήρησης τα οποία κινούνται αποκλειστικά σε αυτές τις ζώνες και τα οποία δεν παραλαμβάνουν γάλα από την περαιτέρω απαγορευμένη ζώνη και από ελεύθερες περιοχές. Τα εν λόγω οχήματα πρέπει να παραλαμβάνουν πρώτα από τη ζώνη επιτήρησης και μετά από τη ζώνη προστασίας.
2.2. Θα πρέπει να υπάρχουν οχήματα αποκλειστικής χρήσης στην περαιτέρω απαγορευμένη ζώνη τα οποία δεν παραλαμβάνουν γάλα από ελεύθερες περιοχές.
2.3. Πριν από κάθε είσοδο και έξοδο από εκμεταλλεύσεις πρέπει να γίνεται καθαρισμός και απολύμανση του οχήματος.
2.4. Πρέπει να καταγράφεται η ημερομηνία και ώρα παραλαβής γάλακτος από κάθε εκτροφή.
2.5. Ο οδηγός του μέσου παραλαβής και μεταφοράς του γάλακτος απαγορεύεται να μετακινείται άσκοπα εντός της εκτροφής και να έρχεται σε άμεση επαφή με ζώα ή ζωοτροφές, αλλά θα πρέπει να παραμένει αυστηρά στο διακριτό χώρο της παράδοσης του γάλακτος.
2.6. Μετά την τελευταία παραλαβή διενεργείται προσεκτικός καθαρισμός και απολύμανση του οχήματος από τον οδηγό και στη συνέχεια, το όχημα δεν κάνει καμία ενδιάμεση στάση για παραλαβή σε άλλη προβατοτροφική εκμετάλλευση παρά κατευθύνεται προς την εγκατάσταση μεταποίησης γάλακτος, στην οποία διενεργείται εκ νέου καθαρισμός και απολύμανση (εσωτερικός CIP και εξωτερικός).
2.7. Στα οχήματα πρέπει να υπάρχει επαρκής ποσότητα γαντιών μιας χρήσης, ποδοναριών και φόρμες μιας χρήσης, για άμεση χρήση από τον οδηγό.
2.8. Όταν ο οδηγός φτάνει σε μια εκμετάλλευση πρέπει να φορέσει τη φόρμα, τα ποδονάρια και τα γάντια και κατά την αποχώρηση να τα ψεκάσει με απολυμαντικό, να τα βγάλει και να τα αφήσει στην εκτροφή για καταστροφή.
3. Όλα τα οχήματα που παραλαμβάνουν νωπό γάλα πρέπει να φέρουν κινητό εξοπλισμό ικανού μεγέθους (τουλάχιστον 15lt) για να απολυμανθεί επαρκώς το όχημα πριν από την είσοδο και μετά την έξοδο από τις εκμεταλλεύσεις. Στα οχήματα πρέπει να υπάρχει αρκετή ποσότητα κατάλληλου απολυμαντικού.
4. Τα οχήματα πρέπει να καθαρίζονται και να απολυμαίνονται επιμελώς, τόσο εσωτερικά, όσο και εξωτερικά πριν πραγματοποιήσουν το επόμενο δρομολόγιο.
5. Η εγκατάσταση μεταποίησης γάλακτος τηρεί αρχείο με τα οχήματα που κινούνται σε κάθε ζώνη και την ιχνηλασιμότητα του γάλακτος που παραλαμβάνει.
Μέθοδοι μετριασμού του κινδύνου μετάδοσης της νόσου με το νωπό γάλα αιγοπροβάτων
Σύμφωνα με τον Κανονισμό 2020/687 Παράρτημα VII, όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει, ο μετριασμός του κινδύνου μετάδοσης της ευλογιάς των αιγοπροβάτων από το νωπό γάλα αιγοπροβάτων από την απαγορευμένη ζώνη μπορεί να γίνει με την παρακάτω μέθοδο επεξεργασίας: Παστερίωση που συνίσταται σε μία μόνο θερμική επεξεργασία με αποτέλεσμα τουλάχιστον ισοδύναμο του αποτελέσματος που επιτυγχάνεται με την εφαρμογή 72°C επί 15 δευτερόλεπτα.
Επισημαίνεται ότι το γάλα που έχει παστεριωθεί με βάση την προαναφερθείσα μέθοδο παστερίωσης, και τα προϊόντα που έχουν προέλθει από αυτό μπορεί να διακινηθούν ελεύθερα εντός ή εκτός απαγορευμένης ζώνης διότι θεωρούνται ασφαλή προϊόντα ως προς τη μετάδοση της νόσου και ως τρόφιμο για κατανάλωση από τον άνθρωπο. H εγκατάσταση μεταποίησης γάλακτος πρέπει να βρίσκεται στην απαγορευμένη ζώνη ή όσο το δυνατόν πλησιέστερα σε αυτή και πρέπει να λειτουργεί υπό την επιτήρηση επίσημων κτηνιάτρων.
«Απαγορευμένη ζώνη»: Σε περίπτωση εμφάνισης κρούσματος ευλογιάς των αιγοπροβάτων, ορίζεται η απαγορευμένη ζώνη με εγκύκλιο της Γενικής Διεύθυνσης Κτηνιατρικής.
Η απαγορευμένη ζώνη περιλαμβάνει τις παρακάτω ζώνες:
1. Προστασίας
2. Επιτήρησης
3. Περαιτέρω απαγορευμένη, αν απαιτείται.
Στην περίπτωση που οριστεί περαιτέρω απαγορευμένη ζώνη, εφαρμόζονται τα ίδια μέτρα που ισχύουν για τη ζώνη επιτήρησης.
«Νωπό γάλα»: Το γάλα το οποίο παράγεται από την έκκριση του μαστού εκτρεφόμενων ζώων και το οποίο δεν έχει θερμανθεί σε θερμοκρασία άνω των 40 °C ούτε έχει υποστεί οιαδήποτε επεξεργασία που έχει ανάλογη επίδραση. (Κανονισμός (ΕΚ) 853/2004)
«Πρωτόγαλα»: Υγρό που εκκρίνεται από τους μαστικούς αδένες των γαλακτοπαραγωγών ζώων 3 έως 5 ημέρες μετά τον τοκετό, είναι πλούσιο σε αντισώματα και ανόργανα στοιχεία και προηγείται της παραγωγής νωπού γάλακτος. (Κανονισμός (ΕΚ) 853/2004).
Δείτε αναλυτικά ΕΔΩ.
