Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θέσπισε κανόνες για την εφαρμογή του πλαισίου εθελοντικής πιστοποίησης σε επίπεδο ΕΕ για τις απορροφήσεις άνθρακα και την ανθρακοδεσμευτική γεωργία. Αυτό θα ενισχυθεί περαιτέρω με τρεις πρωτοβουλίες που ανακοινώθηκαν στη νέα στρατηγική της ΕΕ για τη βιοοικονομία.
Ο νέος εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2025/2358 θεσπίζει πρότυπα διαφάνειας για τα συστήματα πιστοποίησης και θεσπίζει κανόνες για τον διορισμό και την εποπτεία των οργανισμών πιστοποίησης, καθώς και για τις διαδικασίες ελέγχου, στο πλαίσιο του κανονισμού για τις απορροφήσεις άνθρακα και την ανθρακοδεσμευτική γεωργία (CRCF).
Αυτά τα εναρμονισμένα πρότυπα παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων αποτελούν ουσιαστικό βήμα για τη δημιουργία μιας συνεκτικής και αξιόπιστης εθελοντικής ευρωπαϊκής αγοράς πιστωτικών μορίων άνθρακα, διασφαλίζοντας ότι οι μόνιμες απορροφήσεις άνθρακα και οι θετικές για το κλίμα δράσεις στη γεωργία, τη δασοκομία και τη χρήση γης ποσοτικοποιούνται, πιστοποιούνται και ανταμείβονται. Ως εκ τούτου, η απόκτηση πιστοποίησης CRCF αποσκοπεί στην προώθηση των επενδύσεων και στην αύξηση της ζήτησης για επαληθευμένες απορροφήσεις άνθρακα, κάτι που είναι απαραίτητο για την επίτευξη των στόχων της ΕΕ για το κλίμα.
Με τη δημιουργία νέων επιχειρηματικών ευκαιριών σε ολόκληρη την αξιακή αλυσίδα της βιοοικονομίας, ο κανονισμός CRCF θεσπίζει το κανονιστικό πλαίσιο που απαιτείται για την οικοδόμηση της θετικής για το κλίμα βιοοικονομίας της επόμενης δεκαετίας. Για τον σκοπό αυτό, η νέα στρατηγική της ΕΕ για τη βιοοικονομία εξήγγειλε τρεις βασικές πρωτοβουλίες:
Για να δοθεί ώθηση στην εθελοντική αγορά πιστωτικών μορίων CRCF, η Επιτροπή θα δημιουργήσει μια λέσχη αγοραστών της ΕΕ. Αυτή η εθελοντική πρωτοβουλία θα δώσει ένα σαφές μήνυμα ζήτησης για ανθρακοδεσμευτική γεωργία και μόνιμες απορροφήσεις άνθρακα στο πλαίσιο του κανονισμού CRCF. Με τη συγκέντρωση της εθελοντικής ζήτησης από ιδιωτικές εταιρείες, θα συμβάλει στη δημιουργία νέων ροών εσόδων για τους Ευρωπαίους γεωργούς και δασοκόμους, θα στηρίξει ανθεκτικές αλυσίδες αξίας βιομάζας και θα στηρίξει τις εταιρικές δεσμεύσεις.
Για τη μείωση του κόστους και την απλούστευση της πρόσβασης στην ανθρακοδεσμευτική γεωργία, η Επιτροπή θα δημιουργήσει μια βάση δεδομένων της ΕΕ για την ανθρακοδεσμευτική γεωργία με μοντέλα, συντελεστές εκπομπών, προϊόντα τηλεπισκόπησης και σύνολα δεδομένων συγκριτικής αξιολόγησης. Αυτό θα καταστήσει αποτελεσματικότερη την παρακολούθηση, την υποβολή εκθέσεων και την επαλήθευση, βοηθώντας τις εταιρείες να αναφέρουν τις εκπομπές του πεδίου εφαρμογής 3 και τους περιβαλλοντικούς οργανισμούς να βελτιώσουν τις εθνικές απογραφές αερίων θερμοκηπίου LULUCF.
Η μεθοδολογία CRCF για την αποθήκευση άνθρακα στα κτίρια έχει προγραμματιστεί για το 2026 και θα βοηθήσει τους ιδιοκτήτες κτιρίων να αποδείξουν τις επιδόσεις αποθήκευσης άνθρακα των κτιρίων τους, συμβάλλοντας στην ευθυγράμμιση του κατασκευαστικού τομέα με τις αρχές της κυκλικής βιοοικονομίας.
Επόμενα βήματα
Τα συστήματα πιστοποίησης που επιδιώκουν αναγνώριση βάσει του κανονισμού CRCF θα πρέπει να συμμορφώνονται με δύο δέσμες απαιτήσεων:
→ Ο νέος εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2025/2358
→ Οι επικείμενες κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, οι οποίες θα θεσπίσουν προσαρμοσμένες μεθοδολογίες πιστοποίησης για ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων απορρόφησης άνθρακα
Η Επιτροπή οριστικοποιεί δύο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμούς για τις μεθοδολογίες πιστοποίησης, η έκδοση των οποίων αναμένεται το 2026:
- Μεθοδολογίες μόνιμων απορροφήσεων άνθρακα για δραστηριότητες όπως η άμεση δέσμευση από τον αέρα με αποθήκευση άνθρακα (DACCS), η δέσμευση βιογενών εκπομπών με αποθήκευση άνθρακα (BioCSS) και η απορρόφηση άνθρακα από βιοεξανθρακώματα (BCR)
- Μεθοδολογίες ανθρακοδεσμευτικής γεωργίας για δραστηριότητες όπως η γεωργία και η γεωργοδασοκομία, η επανύγρανση τυρφώνων και η δάσωση
Για να διασφαλιστεί η ομαλή έναρξη, η Επιτροπή θα αρχίσει να δέχεται αιτήσεις για αναγνώριση συστημάτων πιστοποίησης, όπως ορίζεται στον εκτελεστικό κανονισμό, στις αρχές του 2026. Μετά την έκδοση των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, κάθε σύστημα θα αξιολογείται με βάση συγκεκριμένες μεθοδολογίες πιστοποίησης. Εάν πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις, η Επιτροπή θα εκδώσει απόφαση αναγνώρισης για περίοδο ισχύος πέντε ετών.
Επιπλέον, κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, η Επιτροπή θα διοργανώσει διάφορα εργαστήρια για την περαιτέρω ανάπτυξη της λέσχης αγοραστών της ΕΕ.
Ιστορικό
Ο κανονισμός CRCF, που εκδόθηκε στις 6 Δεκεμβρίου 2024, θέσπισε το πρώτο εθελοντικό πλαίσιο σε επίπεδο ΕΕ για την πιστοποίηση των απορροφήσεων άνθρακα, της ανθρακοδεσμευτικής γεωργίας και της αποθήκευσης άνθρακα σε προϊόντα σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Ο εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2025/2358, η πρώτη πράξη παράγωγου δικαίου στο πλαίσιο του CRCF, αποτελεί σημαντικό βήμα προς τη θέση σε λειτουργία του εθελοντικού πλαισίου της ΕΕ.
Μεταξύ των βασικών μέτρων που θεσπίστηκαν με τον εκτελεστικό κανονισμό είναι η θέσπιση ελάχιστων απαιτήσεων για τη δημοσίευση πληροφοριών σχετικά με τη διακυβέρνηση και τη λειτουργία των συστημάτων πιστοποίησης, καθώς και σχετικά με τις δραστηριότητες πιστοποίησης, έως ότου όλες οι πληροφορίες καταστούν διαθέσιμες στο ενωσιακό μητρώο έως το 2028.
Τα συστήματα πιστοποίησης απαιτούνται επιπλέον για τη δημιουργία υποχρεωτικών δημόσιων διαβουλεύσεων, καθώς και για τη διατήρηση εσωτερικών συστημάτων παρακολούθησης και διαδικασιών διεκπεραίωσης καταγγελιών. Σε περιπτώσεις που εντοπίζονται περιπτώσεις μη συμμόρφωσης, για παράδειγμα όσον αφορά τα αναφερόμενα δεδομένα για τα αέρια του θερμοκηπίου, εφαρμόζονται έγκαιρα μέτρα αποκατάστασης και επιβολής.
Μόνο οι οργανισμοί πιστοποίησης που αναγνωρίζονται από τις αρμόδιες εθνικές αρχές ή είναι διαπιστευμένοι από τον εθνικό οργανισμό διαπίστευσης θα μπορούν να διενεργούν ελέγχους επαλήθευσης από τρίτους. Είναι σημαντικό ότι καθίσταται δυνατός ο ομαδικός έλεγχος στην ανθρακοδεσμευτική γεωργία, γεγονός που αποτελεί σημαντικό βήμα για τη μείωση του διοικητικού φόρτου για τους γεωργούς και τους δασοκόμους μικρής κλίμακας.
