Με αφορμή τα νέα κρούσματα Ευλογιάς που επιβεβαιώθηκαν σε περιοχές του Έβρου, γεγονός που κινητοποίησε τις αρμόδιες κτηνιατρικές υπηρεσίες και που προκάλεσε την εύλογη ανησυχία στον κτηνοτροφικό κόσμο, πολύ περισσότερο καθώς πρόσφατα κρούσματα υπήρξαν στη Φθιώτιδα και στη Λέσβο, υπενθυμίζουμε πως πρόκειται για νόσημα υποχρεωτικής δήλωσης και τονίζουμε την ανάγκη λήψης και εφαρμογής μέτρων βιοασφάλειας στις εκμεταλλεύσεις.
Πρόκειται για νόσημα υψηλής μεταδοτικότητας που οφείλεται σε ιό, προσβάλλει τα πρόβατα και τις αίγες, αλλά δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο. Έως σήμερα, σε όλη τη χώρα συμπτώματα παρατηρούνται κυρίως στα πρόβατα, ωστόσο και οι αίγες μπορούν να μολυνθούν. Χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση δερματικών αλλοιώσεων που είναι πιο εμφανείς στο κεφάλι, το πρόσωπο, και γενικά τα άτριχα μέρη του σώματος (μασχάλες, κοιλιά, εσωτερικό μέρος της ουράς, μαστό, γεννητικά όργανα).
Η μετάδοση πραγματοποιείται:
α. άμεσα κατόπιν επαφής με μολυσμένα ζώα,
β. έμμεσα, κατόπιν επαφής με μολυσμένα αντικείμενα ή προϊόντα (π.χ. εργαλεία, οχήματα, χόρτα, στρωμνή, μαλλί, δέρματα κ.λπ. ).
Αρχικά τα ζώα (κυρίως τα πρόβατα) εμφανίζουν αδιαθεσία, ανορεξία και πυρετό, ρινικό έκκριμα και δάκρυα. Στη συνέχεια εμφανίζονται δερματικές αλλοιώσεις που είναι πιο εμφανείς στο κεφάλι, το πρόσωπο, γενικά τα άτριχα μέρη του σώματος (μασχάλες, κοιλιά, εσωτερικό μέρος της ουράς, μαστός, γεννητικά όργανα). Με τον όρο δερματικές αλλοιώσεις περιγράφουμε τις κοκκινίλες (ερυθρές κηλίδες) και σπυριά κόκκινου συνήθως χρώματος, μεγέθους 0,5-1εκ.(βλατίδες). Σταδιακά (μετά από 5-10 ημέρες) οι κοκκινίλες και τα σπυριά μετατρέπονται σε στρογγυλά μαύρα κάπαλα (εφελκίδες) και ανοικτές πληγές (έλκη). Λόγω των δερματικών αλλοιώσεων το κεφάλι συνήθως φαίνεται διογκωμένο και παραμορφωμένο.
Στο αρχικό στάδιο μπορεί να προσβληθούν μόνο ένα (1) με δύο (2) ζώα, αλλά σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα ο ιός μεταδίδεται στο υπόλοιπο κοπάδι, ενώ στη συνέχεια εξαπλώνεται στις εκμεταλλεύσεις της περιοχής, αν δεν ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα.
Επειδή τα μέτρα που λαμβάνονται όταν μiα κτηνοτροφική εκμετάλλευση κηρυχθεί μολυσμένη είναι πολύ αυστηρά (επιτόπου θανάτωση όλων των ζώων των ευαίσθητων ειδών της εκμετάλλευσης, καταστροφή των ζωοτροφών, σκευών κ.τ.λ), η οικονομική ζημία που υφίσταται ο κτηνοτρόφος είναι εξαιρετικά μεγάλη. Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο να αυξηθούν τα μέτρα βιοασφάλειας από τους ιδιοκτήτες εκμεταλλεύσεων αιγοπροβάτων και βοοειδών ώστε να μειωθούν οι πιθανότητες εισόδου ασθενειών, μεταξύ των οποίων είναι και η Ευλογιά των προβάτων και των αιγών.
Πιο συγκεκριμένα, ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στα παρακάτω σημεία:
- Περίφραξη των εγκαταστάσεων για την αποτροπή εισόδου και εξόδου ζώων.
- Απολυμαντική τάφρος στην είσοδο-έξοδο των εγκαταστάσεων.
- Καθαρισμός και απολύμανση των εγκαταστάσεων σε τακτική βάση.
- Εφαρμογή προγράμματος Απεντόμωσης-Μυοκτονίας των εγκαταστάσεων σε τακτική βάση.
- Περιορισμός της εισόδου οχημάτων και άλλων μηχανημάτων στις εγκαταστάσεις και στους βοσκοτόπους. Ιδιαίτερη προσοχή σε οχήματα που έρχονται σε επαφή και με άλλες κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις
- Καθαρισμός και απολύμανση των οχημάτων που εισέρχονται και εξέρχονται από τις εγκαταστάσεις
- Περιορισμός των ανθρώπων που εισέρχονται στις εγκαταστάσεις και έρχονται σε επαφή με τα ζώα και ιδιαίτερη προσοχή σε όσους έρχονται σε επαφή και με άλλες κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις
- Καθαρισμός και απολύμανση των υποδημάτων των ανθρώπων που εισέρχονται και εξέρχονται από την εκμετάλλευση
- Έλεγχος της προέλευσης των ζωοτροφών
- Έλεγχος της προέλευσης των μηχανημάτων και των συσκευών που χρησιμοποιούνται στις εγκαταστάσεις και στους βοσκότοπους
- Χώρος απομόνωσης για τα ζώα που νοσούν καθώς και για τα ζώα που εισέρχονται για πρώτη φορά στην εκτροφή πριν την ανάμιξη τους με τα ήδη υπάρχοντα ζώα
- Προμήθεια ζώων με νόμιμες διαδικασίες: Ενημέρωση των κτηνιατρικών αρχών, ταυτοποίηση των ζώων με ενώτια, επίσημα έγγραφα (υγειονομικά πιστοποιητικά).
- Αποφυγή προμήθειας μεταχειρισμένων εξαρτημάτων, εργαλείων, εξοπλισμού από άλλες εκμεταλλεύσεις και ιδιαίτερα όταν προέρχονται από περιοχές και Χώρες όπου το νόσημα ενδημεί. Ειδικότερα, να αποφεύγεται η προμήθεια εργαλείων, εξοπλισμού και αντικειμένων από την Τουρκία και να μην επιτρέπεται σε άτομα που έχουν επισκεφτεί πρόσφατα την Τουρκία να εισέρχονται σε κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις και να έρχονται σε επαφή
Υπογραμμίζεται η αναγκαιότητα εφαρμογής των μέτρων βιοασφάλειας σε εκτροφές, σφαγεία καθώς και κατά τη μεταφορά ζώντων ζώων.
