Μεγάλη ήταν η αποδοχή του ελαιοκομικού κόσμου της Κρήτης, από τις εισηγήσεις, τις παρεμβάσεις και τα χρήσιμα συμπεράσματα που διαμορφώθηκαν κατά τη διάρκεια της ανοιχτής ενημερωτικής ημερίδας με θέμα «Διασφαλίζοντας την άριστη ποιότητα στο ελαιόλαδο μας», που διοργάνωσε ο Σύνδεσμος Τυποποιητών Ελαιολάδου Κρήτης (ΣΥΤΕΚ) με την Εθνική Διεπαγγελματική Οργάνωση Ελαιολάδου (ΕΔΟΕ) και τον Σύνδεσμο Ελληνικών Βιομηχανιών Τυποποίησης Ελαιολάδου (ΣΕΒΙΤΕΛ), την Κυριακή 5/11/2023 στο Ηράκλειο Κρήτης.
Στην ημερίδα απεύθυνε χαιρετισμό η Αντιπεριφερειάρχης πρωτογενούς τομέα, Περιφέρειας Κρήτης, κα. Ειρήνη Χουδετσανάκη, η οποία αναφέρθηκε στη σημασία της ελαιοκομίας για την Κρήτη, στις πρωτοβουλίες που ελήφθησαν τα τελευταία χρόνια συνολικά στον γεωργικό τομέα και ειδικότερα στον ελαιοκομικό, για τη δακοπροσβολή, τη γενικότερη ενημέρωση των παραγωγών και την προβολή – προώθηση των ελαιοκομικών κρητικών προϊόντων κλπ.
Ο Πρόεδρος του ΣΥΤΕΚ, κ. Γιώργος Ανδρεαδάκης, ανέφερε ότι «είναι η πρώτη φορά́ που ο ελληνικός κλάδος του ελαιολάδου βρίσκεται σύσσωμος στην Κρήτη και η παρουσία μας εδώ́ είναι ότι θέλουμε να αναδείξουμε την σπουδαιότητα του ελαιοκομικού τομέα με την τεράστια συνεισφορά του στο ΑΕΠ της χώρας μας, αλλά́ ταυτόχρονα να διασφαλίσουμε την ποιότητα του ελαιολάδου, διότι όπως το εισπράττει η ελληνική βιομηχανία τυποποίησης από τις διεθνείς αγορές, είναι ο μόνος δρόμος για τη βιωσιμότητα του». «Έχουμε κατά καιρούς προτείνει ότι στο σύνολό της η Κρήτη, θα μπορούσε να αποτελέσει ένα βιολογικό νησί, σε όλες τις μορφές των καλλιεργειών και των άλλων παραγόμενων προϊόντων. Αυτό, σε συνδυασμό με κίνητρα αναδασμού, θα μπορούσε να συμβάλει στη μελλοντική βιώσιμη ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα. Θεωρώ ότι οι Ισπανοί φίλοι μας έφεραν τα θετικά τους αποτελέσματα βασιζόμενοι στο τρίπτυχο: Έρευνα, εκπαίδευση, εφαρμογή και αυτός είναι ο δρόμος που και εμείς πρέπει να ακολουθήσουμε» σημείωσε ο κ. Ανδρεαδάκης.
Από πλευράς ΣΕΒΙΤΕΛ, ο Πρόεδρός του κ. Κωνσταντίνος Κουτσιούμπης, τόνισε την ανάγκη συνεργασιών της πολιτείας και των επαγγελματικών φορέων και κυρίως την επιδίωξη λύσεων στα κατά καιρούς προβλήματα. Αναφερόμενος επιγραμματικά στα θέματα που είναι σε εξέλιξη και απασχολούν τον τομέα, σημείωσε τα προβλήματα με τους επιμολυντές που οι ειδικοί ανέπτυξαν στην εκδήλωση, στη διακίνηση ανώνυμου – χύμα ελαιολάδου, στη μη εφαρμογή της νομοθεσίας σχετικά με την χρήση μη επαναγεμιζόμενων φιαλών στα σημεία μαζικής εστίασης, στην κυκλοφορία μιγμάτων ελαιολάδου με σπορέλαια κάτω από την επισήμανση ως salad oils, στην έλλειψη στατιστικών στοιχείων παραγωγής και διακίνησης του ελαιολάδου, στην επισήμανση κατά nutriscore κλπ.
Τέλος, σημείωσε ότι υπάρχει τεράστια γνώση σε όλα τα επίπεδα, αλλά λείπει η βούληση της πολιτείας και η αποφασιστικότητα εφαρμογής της νομοθεσίας και δραστικών μέτρων υπέρ του καταναλωτή, ενώ η βιομηχανία επενδύει και συνεργάζεται για να επιτευχθεί η ανάπτυξη.
Στην εισήγησή του με θέμα «Ποιότητα ελαιολάδου και Μέτρα διασφάλισής της» ο κ. Κωνσταντίνος Αντωνόπουλος, Γεν. Γραμματέας του ΣΕΒΙΤΕΛ ανέφερε ότι οι πρόσφατες αλλαγές της ευρωπαϊκής νομοθεσίας έκαναν πιο αυστηρούς ή και πρόσθεσαν, δείκτες ποιότητας, σχετιζόμενους κυρίως με επιμολυντές – ιδιαίτερα των αρωματικών υδρογονανθράκων ορυκτελαίων MOAH κλπ, αλλαγές που απαιτούν την αυξημένη προσοχή όλων των εμπλεκομένων και κυρίως των ελαιοπαραγωγών, προκειμένου να κατατάσσεται το παραγόμενο ελαιόλαδο στα εμπορεύσιμα ως βρώσιμα έλαια και να μην αποκλειστεί ως ακατάλληλο για τρόφιμο.
Αναφέρθηκε επίσης, στις πρακτικές από τις οποίες επιμολυντές βρίσκουν τον δρόμο προς την ελιά και το ελαιόλαδο, κυρίως από υπολείμματα λιπαντικών κατά τη διαδικασία συγκομιδής και κλαδέματος, ιδιαίτερα όταν οι δύο αυτές λειτουργίες γίνονται ταυτόχρονα, μια πρακτική η οποία όπου γίνεται θα πρέπει άμεσα να εγκαταλειφθεί. Παράλληλα, ανέφερε οδηγίες προκειμένου να αποφευχθούν τυχόν δυσάρεστες εκτροπές στους ποιοτικούς δείκτες και να κερδηθεί η μάχη της ποιότητας.
Ο Αναπλ. καθ. Ελαιοκομίας του Τμήματος Γεωπονίας του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστήμιου – κ. Εμμανουήλ Καμπουράκης, παρουσίασε λεπτομερώς τις Ορθές καλλιεργητικές Πρακτικές για την αποφυγή επιμολύνσεων και την παραγωγή ποιοτικού ελαιολάδου, στοιχεία που αποτελούν προτεραιότητες όλων όσων ασχολούμαστε με αυτό το εθνικό μας προϊόν. Παρουσίασε επίσης, τα ερευνητικά χρηματοδοτούμενα προγράμματα που υλοποιεί αυτή την περίοδο το Τμήμα του, σχετικά με τον ελαιοκομικό τομέα.
Ο Πρόεδρος της ΕΔΟΕ κ. Μανώλης Γιαννούλης τόνισε την ανάγκη άμεσων παρεμβάσεων από τον κρατικό μηχανισμό, αλλά και από όλους τους θεσμικούς φορείς, επαγγελματικές οργανώσεις, συνεταιριστικά σχήματα κλπ, ενώ αναφέρθηκε στις διαρκείς τα δυο τελευταία χρόνια, αλλά χωρίς αποτέλεσμα, παρεμβάσεις της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Ελαιολάδου προς την πολιτική ηγεσία για την ενεργοποίηση συλλογικών μέτρων και την χάραξη εθνικής ελαϊκής πολιτικής. Σημείωσε την απουσία ενημέρωσης από πλευράς των θεσμικών οργάνων της Πολιτείας, τη διόγκωση των περιπτώσεων διακίνησης ανώνυμων ελαιολάδων, νοθευμένων και εκτός προδιαγραφών και ανέφερε ότι για το θέμα της διασφάλισης της ποιότητας του παραγόμενου και διακινούμενου ελαιολάδου, απαιτείται διαρκής ενημέρωση και εκπαίδευση όλων των εμπλεκόμενων στην αλυσίδα παραγωγής, επεξεργασίας και διακίνησης ελαιολάδου και πυρηνελαίου (ελαιοπαραγωγών, ελαιουργών, τυποποιητών, εμπόρων, εξαγωγών), με στόχο την τήρηση των απαιτούμενων ορθών γεωργικών καλλιεργητικών και παρασκευαστικών πρακτικών, σε όλα τα στάδια παραγωγής του.
Στις νέες προκλήσεις προκειμένου το ελληνικό (αλλά και το κρητικό) ελαιόλαδο να κατακτήσει βήμα-βήμα το κοινό στις απαιτητικές διεθνείς αγορές που δικαιούται λόγω της ποιοτικής του υπεροχής, αναφέρθηκε στην εισήγησή του ο Αντιπρόεδρος του ΣΥΤΕΚ κ. Φώτης Σουσαλής. Συγκεκριμένα, τόνισε την ανάγκη αυξημένης προσπάθειας από πλευράς εξαγωγέων, ώστε να ενημερωθεί ο ξένος καταναλωτής για τον πλούτο των ελληνικών ελαιολάδων, το όφελος και την προστιθέμενη αξία που έχει η εθνική μας οικονομία -περίπου 1,5 ευρώ επιπλέον – από την εξαγωγή επώνυμων ελαιολάδων, σε σχέση με την εξαγωγή χύμα στις ανταγωνίστριες ελαιοπαραγωγές χώρες, μέσα από δυναμικότερο marketing αλλά και από την διαρκώς αναβαθμισμένη ποιότητα μας. Προκλήσεις αποτελούν επίσης η κλιματική κρίση με τον περιορισμό της μέσω της Πράσινης Ατζέντας της Ε.Ε καθώς και οι αλλαγές στο επίπεδο της νομοθεσίας, όπως η αποτροπή υιοθέτησης του συστήματος Nutriscore. Κλείνοντας, αναφέρθηκε στην ανάγκη διατήρησης της βιοποικιλότητας και της υγείας του εδάφους στους ελαιώνες, προκειμένου να αξιοποιηθεί ο μηχανισμός της εμπορίας εκπομπών δικαιωμάτων διοξειδίου άνθρακα.
Παρεμβάσεις επί όσων παρουσιάσθηκαν από τους εισηγητές, έγιναν από τον καθηγητή του τμήματος Γεωπόνων και Επιστημονικό Υπεύθυνο της Ομάδας Βιοχημείας & Βιοτεχνολογίας Φυτών του Εργαστήριου “Βιολογικών και Βιοτεχνολογικών Εφαρμογών” του ΕΛ.ΜΕ.ΠΑ κ. Φίλιππο Βερβερίδη ο οποίος τόνισε ιδιαίτερα το θέμα των βιοφαινολών του ελαιολάδου και της κατάταξής του ως υγειοπροστατευτικό προιόν, από τον Δήμαρχο ΜΙΝΩΑ ΠΕΔΙΑΔΟΣ και Πρόεδρο του ΔΙΚΤΥΟΥ ΚΡΗΤΙΚΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ κ. Μανώλη Φραγκάκη, τον Πρόεδρο των Ελαιουργών Ηρακλείου κ. Βαγγέλη Πρωτογεράκη και το Μέλος του ΣΥΤΕΚ και Γευσιγνώστρια ελαιολάδου κα Ελευθερία Γερμανάκη.
Μεταξύ άλλων, στην εκδήλωση παραβρέθηκαν και οι κκ. Σταύρος Τζεδάκης, Πρόεδρος της ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΡΑΞΗΣ ΚΡΗΤΗΣ, Χαράλαμπος Φραγκιαδάκης & Νικόλαος Κουνδουράκης, συνεργάτες του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Αυγενάκη, εκπρόσωποι Αγροτικών Συνεταιρισμών, ελαιουργοί, ελεύθεροι επαγγελματίες, σύμβουλοι επιχειρήσεων, χημικοί, γεωπόνοι, έμποροι ελαιολάδου κλπ.
Στο πλαίσιο της ελεύθερης συζήτησης και ανταλλαγής απόψεων, τέθηκαν τα θέματα της ανάγκης Εθνικής Στρατηγικής για τον ελαιοκομικό τομέα και η ενδυνάμωση της ΕΔΟΕ, η ανάγκη συνεχής και υπεύθυνης ενημέρωση των ελαιοπαραγωγών και ελαιουργών, η θέσπιση διαδικασίας εκπαίδευσης και αδειοδότησης του επαγγέλματος του ελαιουργού, η αλλαγή και βελτίωση του μηχανισμού αντιμετώπισης της δακοπροσβολής, λοιπά ποιοτικά θέματα όπως οι πολυαρωματικοί υδρογονάνθρακες, οι ολικές στερόλες, η έλλειψη αγροτών γης και η ανάγκη εκπαίδευσης των ξένων εργατών ελαιοσυλλογής, κλπ.
Οι διοργανωτές της εκδήλωσης ευχαρίστησαν τους φορείς του νομού αλλά και ολόκληρης της Κρήτης, όλους τους παριστάμενους παραγωγούς, ενώ ως βασικό συμπέρασμα προέκυψε ότι η ανάγκη ενότητας, η συνεχής ενημέρωση, η συνεργασία και η αρωγή της Πολιτείας αποτελούν προϋπόθεση για το παρόν και το μέλλον του ελαιολάδου μας.
