Το 2024 καταγράφηκε ως το θερμότερο έτος στην ιστορία — και όμως, η έξαρση της θερμότητας απέχει πολύ από την κορύφωσή της.
Σύμφωνα με νέα έκθεση του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (WMO), οι παγκόσμιες θερμοκρασίες αναμένεται να συνεχίσουν την ανοδική τους πορεία.
Βάσει της Ετήσιας έως Δεκαετούς Κλιματικής Ενημέρωσης, ο πλανήτης προβλέπεται να βιώσει θερμοκρασίες από 1,2°C έως 1,9°C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα (1850–1900) κατά την επόμενη πενταετία.
Υπέρβαση κρίσιμων ορίων
Το 2024, ο WMO εκτιμά ότι η μέση παγκόσμια θερμοκρασία κυμάνθηκε μεταξύ 1,34°C και 1,41°C υψηλότερα από τα προβιομηχανικά επίπεδα. Πλέον, προβλέπει ότι η εικοσαετής μέση αύξηση θερμοκρασίας για την περίοδο 2015–2034 θα αγγίξει περίπου τους 1,44°C.
Η έκθεση καταδεικνύει μια συνταρακτική πιθανότητα 86% ότι η παγκόσμια μέση θερμοκρασία θα υπερβεί το κατώφλι του 1,5°C σε τουλάχιστον ένα από τα επόμενα πέντε έτη, και μία πιθανότητα, έστω και περιορισμένη (1%), κάποιο από αυτά τα έτη να ξεπεράσει ακόμη και τους 2°C.
Υφίσταται, επιπλέον, πιθανότητα 70% η ίδια η μέση θερμοκρασία της πενταετίας να ξεπεράσει το φράγμα του 1,5°C.
Ο WMO έσπευσε να διευκρινίσει ότι ο στόχος του 1,5°C της Συμφωνίας των Παρισίων αφορά μακροπρόθεσμους μέσους όρους διάρκειας 20 ετών, συνεπώς, τεχνικά, το κρίσιμο αυτό όριο δεν έχει ακόμη παραβιαστεί. Ωστόσο, οι βραχυπρόθεσμες αυτές «αιχμές» συνιστούν απειλητικούς οιωνούς μιας επιταχυνόμενης κλιματικής κρίσης.
Η πρόγνωση σκιαγραφεί και τις αναμενόμενες επιπτώσεις στα περιφερειακά πρότυπα βροχοπτώσεων, με συνθήκες πιο υγρές από τον μέσο όρο να αναμένονται στο Σαχέλ της Αφρικής, στη βόρεια Ευρώπη και στη Νότια Ασία. Αντιθέτως, η περιοχή του Αμαζονίου ενδέχεται να συνεχίσει να πλήττεται από παρατεταμένη ξηρασία.
Η Αρκτική θερμαίνεται με εκρηκτικό ρυθμό
Η κατάσταση στην Αρκτική διαγράφεται ακόμη πιο δυσοίωνη. Κατά μέσο όρο, οι χειμώνες των επόμενων πέντε ετών (Νοέμβριος έως Μάρτιος) προβλέπεται να είναι κατά 2,4°C θερμότεροι από τον μέσο όρο της περιόδου 1991–2020, περισσότερο από τριπλάσια αύξηση σε σχέση με τον παγκόσμιο μέσο όρο.
Οι θαλάσσιοι πάγοι αναμένεται να συνεχίσουν να υποχωρούν, ιδίως στις Θάλασσες Μπάρεντς, Μπέρινγκ και Οχότσκ, συνεισφέροντας στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας και επιφέροντας δραστικές ανατροπές στα παγκόσμια καιρικά συστήματα.
Καθώς ο κόσμος εισέρχεται σε αυτό το κρίσιμο παράθυρο χρόνου, ο ΟΗΕ απευθύνει επείγουσα έκκληση για αποφασιστική κλιματική δράση, με σκοπό την αποτροπή μιας ακόμη πιο επικίνδυνης υπερθέρμανσης στις επερχόμενες δεκαετίες και τη διατήρηση της μακροπρόθεσμης υπέρβασης κάτω από το όριο του 1,5°C.
