Με ιδιαίτερη επιτυχία ολοκληρώθηκε, στην Κέρκυρα, η 17η συνεδρίαση της Επιτροπής Παρακολούθησης του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2022 και η 5η συνεδρίαση της Επιτροπής Παρακολούθησης του Στρατηγικού Σχεδίου της ΚΑΠ (ΣΣ ΚΑΠ) 2023-2027.
Το παρών έδωσαν ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Διονύσης Σταμενίτης, ο Περιφερειάρχης Ιονίων Νήσων, Ιωάννης Τρεπεκλής, ο Αντιπεριφειάρχης Γεωργίας, Κτηνοτροφίας και Αλιείας της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων, Κων/νος Τσιριγώτης, ο Αντι-Περιφερειάρχης ΠΕ Καβάλας, Θεόδωρος Μαρκόπουλος, ο Δημάρχος Κεντρικής Κέρκυρας & Διαποντίων Νήσων, Στέφανος Πουλημένος, ο Δημάρχος Βόρειας Κέρκυρας, Γεώργιος Μαχειμάρης, ο Δημάρχος Νότιας Κέρκυρας, Βασίλειος Χειμαριώτης , ο Δημάρχος Λευκάδας, Ξενοφώντας Βεργίνης, ο Προέδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ, Νικόλαος Σαλάτας, η Υπηρεσιακή Γραμματέας του ΥΠΑΑΤ, Στέλλα Νικολάου, ο πρόεδρος της ΠΟΓΕΔΥ, Νικόλαος Κακαβάς και ο εκπρόσωπος της Διαχειριστικής Αρχής ΣΣ ΚΑΠ της Κύπρου, Αρτέμιος Αντωνιάδης.
Των συνεδριάσεων προέδρευσε ο Γενικός Γραμματέας Ενωσιακών Πόρων και Υποδομών, Δ. Οδ. Παπαγιαννίδης, ενώ σε αυτές συμμετείχαν εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, των Περιφερειών, των Υπουργείων, των Υπηρεσιών καθώς και λοιπών Φορέων που εμπλέκονται στην υλοποίηση των εν λόγω τομεακών προγραμμάτων.
Στο πλαίσιο των δύο συνεδριάσεων καταγράφηκε η ιδιαίτερα σημαντική πρόοδος του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης 2014-2022 καθώς και οι εξαιρετικά υψηλές επιδόσεις του σε επίπεδο πληρωμών και κατ΄ επέκταση απορρόφησης ενωσιακών πόρων, ενώ έγινε αναφορά σχετικά με την ενεργοποίηση και τη μέχρι σήμερα πορεία του ΣΣ ΚΑΠ και τις τρέχουσες και επικείμενες προσκλήσεις καθώς και τις πληρωμές.
Ο Υφυπουργός, Διονύσης Σταμενίτης εκπροσωπώντας τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστα Τσιάρα στον χαιρετισμό του αναφέρθηκε στην ουσιαστική συμβολή της πληρέστερης ενημέρωσης όλων των οικονομικών και κοινωνικών εταίρων αναφορικά με την πρόοδο των σημαντικότερων χρηματοδοτικών μέσων που διαθέτει η χώρα μας για τη στήριξη του πρωτογενούς τομέα και την ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών. Επικεντρώνοντας στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο πρωτογενής τομέας τόσο από την Κλιματική Κρίση, αλλά και τις διεθνείς εξελίξεις, ο Υφυπουργός στάθηκε στον κομβικό ρόλο που διαδραματίζουν οι παρεμβάσεις που χρηματοδοτούνται από την Κοινή Αγροτική Πολιτική για τη στήριξη του πρωτογενούς τομέα και συνολικά για τη δομική του αναδιάρθρωση.
Αναφερόμενος στον τρόπο που η Ελλάδα εφαρμόζει το Στρατηγικό Σχέδιο της ΚΑΠ τόνισε ότι, βασικές προτεραιότητες αποτελούν η στήριξη του γεωργικού εισοδήματος και η διασφάλιση της επισιτιστικής ασφάλειας, η εξωστρέφεια και η αύξηση της παραγωγικότητας, με μεγαλύτερη έμφαση στην έρευνα, στην τεχνολογία και στην ψηφιοποίηση, η βελτίωση της θέσης των παραγωγών στην αλυσίδα αξίας, η προσέλκυση των νέων ανθρώπων στην αγροτική οικονομία, η αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης, η διευκόλυνση της επιχειρηματικής ανάπτυξης στις αγροτικές μας περιοχές, καθώς και η βελτίωση της ανταπόκρισης της γεωργίας στις απαιτήσεις της κοινωνίας για ασφαλή, θρεπτικά και βιώσιμα τρόφιμα.
Δεδομένου ότι, σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο και αβέβαιο περιβάλλον, υπό την απειλή της Κλιματικής Κρίσης, ο αγροτικός κόσμος και η ελληνική ύπαιθρος γενικότερα, περιμένουν πολλά από τα ευρωπαϊκά προγράμματα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, σημείωσε ότι είναι σημαντικό να παρακολουθούμε στενά τις εξελίξεις, να καταγράφουμε τις ανάγκες και να αντιδρούμε με ταχύτητα σε αυτές, ιεραρχώντας τες και προτεραιοποιώντας εκείνες που αφενός μοχλεύουν τους πόρους της ΚΑΠ και έχουν πολλαπλασιαστικά οφέλη για τις τοπικές οικονομίες και κοινωνίες και αφετέρου υπηρετούν τη στρατηγική μας πάνω στο πρωτογενή τομέα και την αγροτική οικονομία.
Ο Περιφερειάρχης Ιονίων Νήσων, Ιωάννης Τρεπεκλής τόνισε τη σημασία του πρωτογενούς τομέα στην ανάπτυξη και την απασχόληση στην ύπαιθρο και στις τοπικές κοινωνίες και την ανάγκη για περαιτέρω ανάπτυξή του. Ειδικότερα, αναφέρθηκε στη σημαντικότητα του τομέα του ελαιολάδου για την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων και την ανάγκη για περαιτέρω στήριξη και ανάπτυξή του καθώς και στη σπουδαιότητα των έργων για την άρδευση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων.
Ο Πρόεδρος της ΠΟΓΕΔΥ, Νικόλαος Κακαβάς στο χαιρετισμό του αναφέρθηκε στον καθοριστικό ρόλο των γεωτεχνικών του ΥΠΑΑΤ αλλά και των υπηρεσιών των Περιφερειών της χώρας που εμπλέκονται στα προγράμματα υλοποίησης στο πλαίσιο της ΚΑΠ, την ανάγκη στελέχωσης των υπηρεσιών αυτών, κάτι που παραδέχτηκαν όλοι οι εμπλεκόμενοι, καθώς και στην ανάγκη για οικονομική αναβάθμιση των γεωτεχνικών.
Ο Πρόεδρος της Επιτροπής Παρακολούθησης, Δ. Οδ. Παπαγιαννίδης στην εισήγησή του αναφέρθηκε στις εξαιρετικά υψηλές επιδόσεις του ΠΑΑ καθώς τηρούνται σε μεγάλο βαθμό τα χρονοδιαγράμματα σημειώνοντας ότι υπερκάλυψε το στόχο του ΕΣΠΑ καθώς και τις υποχρεώσεις του κανόνα ν+3 για όλα τα έτη εφαρμογής του καθώς και ότι θα καταβληθεί κάθε προσπάθεια κατά το επόμενο εξάμηνο ώστε να κλείσει το πρόγραμμα χωρίς απώλεια πόρων. Παράλληλα, σημείωσε ότι στην κατεύθυνση αυτή θα συμβάλει και η υλοποίηση του έκτακτου Μέτρου 23 του ΠΑΑ που αφορά στην έκτακτη προσωρινή στήριξη ρευστότητας στους γεωργούς, που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές μετά την 1η Ιανουαρίου το 2024. Επισήμανε ότι στο πλαίσιο του ΠΑΑ υλοποιούνται τα μεγαλύτερα προγράμματα που έχουν χρηματοδοτηθεί ποτέ από πόρους της Ε.Ε. ενώ σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε ολοκληρωμένο σχέδιο παρεμβάσεων για τη στήριξη των παραγωγών στις πληγείσες από τις πρόσφατες θεομηνίες περιοχές και επιταχύνθηκε και διευρύνθηκε το πεδίο εφαρμογής των χρηματοδοτικών εργαλείων του ΠΑΑ.
Σημείωσε ότι, στο επόμενο διάστημα θα υπάρξει στενή συνεργασία με την Ε.Ε. προκειμένου να υποβληθεί η τελική τροποποίηση του ΠΑΑ με στόχο την αποφυγή απώλειας πόρων, ενώ στην κατεύθυνση αυτή θα απαιτηθεί όλοι οι Ενδιάμεσοι Φορείς καθώς και ο ΟΠΕΚΕΠΕ να εντείνουν ακόμη περισσότερο τις προσπάθειές τους.
Επίσης, αναφέρθηκε στην πρόοδο ενεργοποίησης του ΣΣ ΚΑΠ και στην προσπάθεια που καταβλήθηκε από τους Ενδιάμεσους Φορείς σχετικά με την νέες προσκλήσεις και προδημοσιεύσεις συνολικού ύψους άνω των 2 δις ευρώ χωρίς να υπολογίζεται η υπερδέσμευση πόρων. Τέλος, αναφέρθηκε στην προσπάθεια που καταβλήθηκε σε συνεργασία με τη DGAGRI για την προετοιμασία, υποβολή και έγκριση της 2ης τροποποίησης του ΣΣ ΚΑΠ και στην υποβολή και διαπραγμάτευση προτάσεων για την περαιτέρω βελτίωση των όρων της ΚΑΠ μετά και την αναθεώρησή της στα μέσα του 2024 καθώς και στην προσπάθεια που καταβάλλεται για την ενεργοποίηση όλων των παρεμβάσεων του ΣΣ ΚΑΠ στο προσεχές διάστημα.
Ο εκπρόσωπος της Ε.Ε., Filip Busz επεσήμανε την μέχρι σήμερα καλή συνεργασία με τη Διαχειριστική Αρχή, καθώς και τη μεγάλη σημασία των εργασιών της Επιτροπής Παρακολούθησης για την ποιότητα και αποτελεσματικότητα της υλοποίησης των Προγραμμάτων. Σχετικά με την υλοποίηση του ΠΑΑ τόνισε ότι η πορεία του είναι ικανοποιητική με τα περισσότερα μέτρα και δράσεις αυτού να βρίσκονται σε καλό επίπεδο υλοποίησης. Υπογράμμισε επίσης ότι υπάρχει αξιοσημείωτη πρόοδος ως προς την απορρόφηση των κοινοτικών κονδυλίων η οποία κινείται κοντά στον μέσο όρο της Ε.Ε. Η συνολική εικόνα του ΠΑΑ θεωρείται θετική, με ορισμένα μέτρα, όπως οι επενδύσεις σε φυσικά περιουσιακά στοιχεία (M04), η ανάπτυξη γεωργικών εκμεταλλεύσεων και επιχειρήσεων (M06), οι βασικές υπηρεσίες και η ανανέωση χωριών σε αγροτικές περιοχές (M07), η σύσταση ομάδων και οργανώσεων παραγωγών (M09), οι πληρωμές σε περιοχές που αντιμετωπίζουν φυσικούς ή άλλους ειδικούς περιορισμούς (M13), να έχουν το ίδιο ή και υψηλότερο ποσοστό εκτέλεσης σε σύγκριση με τον μέσο όρο της Ε.Ε. Με την παρέμβασή του προέτρεψε τις Ελληνικές Αρχές να συνεχίσουν το γρήγορο ρυθμό ως προς την υλοποίηση του ΠΑΑ και να συγκεντρώσουν όλες τις προσπάθειές τους ώστε να ολοκληρωθεί ομαλά το πρόγραμμα στο τέλος του 2025 και να αποφευχθεί η απώλεια πόρων.
Ενημέρωσε για την επικείμενη ανακοίνωση της Ε.Ε. στις 14.05.2025 σχετικά με το πακέτο απλοποίησης της ΚΑΠ στη διαμόρφωση του οποίου συνέβαλε και η παρέμβαση της χώρα μας. Επισήμανε, ότι η πρωτοβουλία της χώρας για τη δια συνδεσιμότητα του ΟΠΕΚΕΠΕ με τα αρχεία της ΑΑΔΕ είναι ένα σημαντικό βήμα για την εγκυρότητα των πληρωμών και θεωρεί σημαντικό να ανοίξει το ΟΣΔΕ και να κλείσει έγκαιρα έτσι ώστε οι αρμόδιες υπηρεσίες να έχουν το χρόνο να εφαρμόσουν τις προβλεπόμενες διαδικασίες κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό διότι ο ΟΠΕΚΕΠΕ έχει δεσμευθεί να εφαρμόσει και σχέδιο δράσης. Επιπλέον, επισήμανε την ανάγκη προκειμένου τα βοσκοτόπια να συνδέονται με γεωργική δραστηριότητα ώστε να αποφεύγονται μελλοντικές δημοσιονομικές διορθώσεις ως ευρήματα ελέγχων. Τέλος, συνεχάρη την Ελλάδα για την επίτευξη του στόχου τήρησης του κανόνα ν+2 για το ΣΣ ΚΑΠ, τη θετική πρόβλεψη για την επόμενη χρονιά καθώς και την ενεργοποίηση πολλών παρεμβάσεων του ΣΣ ΚΑΠ και ιδιαίτερα στον τομέα των επενδύσεων.
Στο πλαίσιο των εργασιών των δύο Επιτροπών Παρακολούθησης, τα μέλη τους ενημερώθηκαν, μέσω αναλυτικών παρουσιάσεων, σχετικά με :
- την πορεία υλοποίησης του ΠΑΑ 2014-2022 και του ΣΣ ΚΑΠ,
- την 13η τροποποίηση του ΠΑΑ 2014-2022,
- το Σύστημα Γεωργικής Γνώσης και Καινοτομίας (AKIS) και την Εθνική Επιτροπή AKIS,
- τη χρηματοδότηση επενδύσεων για την ανάπτυξη της θερμοκηπιακής καλλιέργειας,
- τα χρηματοδοτικά εργαλεία που παρέχονται από την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα (HDP).
