Η κτηνοτροφία αποτελεί στρατηγικό μέρος του συστήματος τροφίμων, της οικονομίας και των αγροτικών κοινοτήτων της Ευρώπης. Παρέχει τρόφιμα υψηλής ποιότητας, στηρίζει εκατομμύρια θέσεις εργασίας, διατηρεί τα τοπία, συμβάλλει στη βιοποικιλότητα και τη διατήρηση της ζωτικότητας των αγροτικών περιοχών σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Τα ευρωπαϊκά κτηνοτροφικά προϊόντα αναγνωρίζονται παγκοσμίως για την ποιότητα, την ασφάλεια και τα υψηλά πρότυπα παραγωγής τους, συμβάλλοντας στην επισιτιστική ασφάλεια τόσο εντός όσο και εκτός Ευρώπης. Επιπλέον, τα κτηνοτροφικά συστήματα της Ευρώπης είναι τόσο διαφορετικά όσο και τα εδάφη της. Από τα συστήματα ορεινής βόσκησης και τη μεσογειακή ποιμενική κτηνοτροφία έως τις μεικτές οικογενειακές εκμεταλλεύσεις και τα εξειδικευμένα συστήματα παραγωγής, το ζωικό κεφάλαιο συμβάλλει με διάφορους τρόπους στην επισιτιστική ασφάλεια, την εδαφική συνοχή, την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή και την ευρωπαϊκή βιοοικονομία.
H Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε τη στρατηγική για την κτηνοτροφία για να διασφαλίσει ότι ο πολύτιμος κτηνοτροφικός τομέας της Ευρώπης παραμένει ισχυρός και ανθεκτικός μακροπρόθεσμα. Η στρατηγική, η πρώτη του είδους της, καθορίζει δράσεις για να βοηθήσει τους κτηνοτρόφους να αντιμετωπίσουν τις οικονομικές, περιβαλλοντικές προκλήσεις και τις προκλήσεις της αγοράς.
Αυτό το μακροπρόθεσμο όραμα αναγνωρίζει τον ουσιαστικό ρόλο της βιώσιμης κτηνοτροφίας στο μέλλον της Ευρώπης για την προστασία της επισιτιστικής ασφάλειας της Ευρώπης και τη στήριξη των αγροτικών κοινοτήτων σε όλη τους την πολυμορφία.
Η στρατηγική για την κτηνοτροφία καθορίζει τις ακόλουθες πέντε προτεραιότητες:
- Ένας ανθεκτικός κτηνοτροφικός τομέας προετοιμασμένος για κρίση
Η Επιτροπή εντείνει την ετοιμότητά της για να μειώσει την έκθεση σε κινδύνους και να δώσει τη δυνατότητα στους γεωργούς να ανακάμψουν ταχύτερα μετά την κρίση. Θα ενισχύσει τα εργαλεία διαχείρισης κινδύνων και θα διερευνήσει ένα νέο σύστημα ασφάλισης και αντασφάλισης. Θα στηρίξει επίσης τα κράτη μέλη στη διαχείριση των επιπτώσεων των ασθενειών των ζώων για την ενίσχυση της πρόληψης, της έγκαιρης ανίχνευσης και της έγκαιρης δράσης. Οι επενδύσεις στην ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή και στη μείωση των εξαρτήσεων από τις εισαγωγές εξακολουθούν να αποτελούν βασική προτεραιότητα.
- Ένας ανταγωνιστικός κτηνοτροφικός τομέας – στην ΕΕ και παγκοσμίως
Η Επιτροπή θα εργαστεί για την τόνωση της κερδοφορίας και της υιοθέτησης της καινοτομίας, καθώς και για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της βιωσιμότητας, ώστε ο τομέας να μπορέσει να ευδοκιμήσει. Εκτός από τον σημαντικό ρόλο του μελλοντικού προϋπολογισμού της ΕΕ, η Επιτροπή θα διερευνήσει τον τρόπο με τον οποίο η πρόσβαση σε χρηματοδότηση μπορεί να διευκολύνει τη μετάβαση σε συστήματα χωρίς κλουβιά και να στηρίξει τις διαδικασίες αδειοδότησης, την κυκλικότητα, τη βιοοικονομία και την αξιοποίηση της βιομάζας. Επιπλέον, με τη δικαιοσύνη στο επίκεντρο της στρατηγικής, θα επικεντρωθεί στο δίκαιο εισόδημα των γεωργών και στη διασφάλιση της διεθνούς αμοιβαιότητας. Για την επίτευξη αυτού του στόχου, η Επιτροπή θα εργαστεί για μεγαλύτερη ευθυγράμμιση των προτύπων παραγωγής, ιδίως όσον αφορά την καλή διαβίωση των ζώων, σύμφωνα με τις υποχρεώσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Θα ενισχυθούν επίσης οι προσπάθειες για την προώθηση νέων ευκαιριών στην αγορά μέσω της διπλωματίας στον αγροδιατροφικό τομέα.
- Ένας βιώσιμος κτηνοτροφικός τομέας
Δεδομένης της ποικιλομορφίας της κτηνοτροφίας σε όλες τις περιφέρειες, η στρατηγική θα προωθήσει μια προσαρμοσμένη προσέγγιση για την αντιμετώπιση των προκλήσεων βιωσιμότητας. Προτείνει μέτρα για τη βελτίωση της καλής διαβίωσης των ζώων μέσω στοχευμένων αναθεωρήσεων για τις ωοτόκες όρνιθες, τα κοτόπουλα κρεατοπαραγωγής και τους χοίρους, τα οποία θα βασίζονται σε στοιχεία και θα συνοδεύονται από επαρκείς μεταβατικές περιόδους και χρηματοδοτική στήριξη. Επιπλέον, η ΕΕ θα αναπτύξει εναρμονισμένες μεθόδους για τον υπολογισμό των εκπομπών από το ζωικό κεφάλαιο σε επίπεδο γεωργικής εκμετάλλευσης, τις πρακτικές μετριασμού της κλιματικής αλλαγής, τη διαχείριση των θρεπτικών ουσιών και τη βιώσιμη κυκλοφορία των πόρων. Θα ενισχύσει τη συνεργασία μεταξύ γεωργών και παραγωγών και θα στηρίξει τη βιωσιμότητα και τους κοινωνικοοικονομικούς στόχους του τομέα.
- Ένας κτηνοτροφικός τομέας κατάλληλος για όλες τις εκμεταλλεύσεις και τις περιφέρειες.
Ο δεσμός μεταξύ της κτηνοτροφίας και της περιοχής είναι ουσιαστικός, καθώς η κτηνοτροφία παρέχει οικονομικά, περιβαλλοντικά και κοινωνικά οφέλη στις αγροτικές περιοχές. Η Επιτροπή θα συνεργαστεί με τα κράτη μέλη για ένα σχέδιο επαναφοράς της βιώσιμης κτηνοτροφικής παραγωγής σε ευάλωτες περιοχές, ιδίως σε εκείνες που κινδυνεύουν να εγκαταλειφθούν, με την υποστήριξη ενός παρατηρητηρίου γης και τη στήριξη των δημογραφικών πολιτικών της ΕΕ. Ο άξονας εργασίας για την κτηνοτροφία θα αναπτύξει έναν χάρτη πορείας για σφαγεία χαμηλής δυναμικότητας και/ή κινητά σφαγεία, συμβάλλοντας στην προώθηση τοπικά ολοκληρωμένων αλυσίδων αξίας ζωικού κεφαλαίου, στη μείωση της μεταφοράς ζώων και στην αναζωογόνηση των τοπικών οικονομιών.
- Αριστεία στην κτηνοτροφική παραγωγή.
Η ποιότητα είναι το στρατηγικό πλεονέκτημα της Ευρώπης. Η Επιτροπή θα καταστήσει την αριστεία της ΕΕ στην παραγωγή πιο ορατή και ανταποδοτική μέσω της ενίσχυσης της επισήμανσης καταγωγής της ΕΕ και της αναγνώρισης της ποιότητας. Θα αναπτύξει ένα ευρωπαϊκό σύστημα αριστείας για την καλύτερη αξιοποίηση των υψηλότερων προτύπων, της βιωσιμότητας και των ειδικών χαρακτηριστικών παραγωγής. Επιπλέον, θα προωθήσει τα βιώσιμα ζωικά προϊόντα της ΕΕ μέσω ειδικών πολιτικών προώθησης, γεωγραφικών ενδείξεων, της εκστρατείας «Αγοράστε Ευρώπη» και συστημάτων βιολογικής παραγωγής.
Η αντιμετώπιση των πιέσεων που επιβαρύνουν τον τομέα είναι απαραίτητη για τη διασφάλιση του ανθεκτικού και βιώσιμου μέλλοντός του, προσελκύοντας μελλοντικές γενιές γεωργών. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να βασιζόμαστε λιγότερο σε εισαγόμενες εισροές και περισσότερο σε εγχώριους και κυκλικούς πόρους, καθώς και να μειώσουμε τις εκπομπές, όπως ορίζεται στο σχέδιο δράσης για τις πρωτεΐνες και στο σχέδιο δράσης για τα λιπάσματα. Ταυτόχρονα, η διατήρηση της ασφάλειας των τροφίμων και η βελτίωση της καλής διαβίωσης των ζώων παραμένουν βασικοί στόχοι.
Η στρατηγική για την κτηνοτροφία συνοδεύεται από ένα σχέδιο δράσης για τις πρωτεΐνες. Από κοινού, οι πρωτοβουλίες αυτές αποσκοπούν στη μείωση των στρατηγικών εξαρτήσεων, στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής επισιτιστικής ασφάλειας και στη συμβολή σε ένα ισχυρότερο, ανθεκτικότερο και πιο στρατηγικό ευρωπαϊκό αγροδιατροφικό σύστημα. Το σχέδιο δράσης για τις πρωτεΐνες αποσκοπεί επίσης στην αύξηση της προσφοράς και της χρήσης πρωτεϊνών που καλλιεργούνται στην ΕΕ. Το 2025 μόνο το 25% των πρωτεϊνών από ελαιούχους σπόρους και πρωτεϊνούχες καλλιέργειες προερχόταν από την ΕΕ. Το σχέδιο αποσκοπεί στην αύξηση του μεριδίου στο 35% έως το 2035. Η Επιτροπή θα στηρίξει την ευρωπαϊκή παραγωγή πρωτεϊνούχων καλλιεργειών και θα βελτιώσει την ανταγωνιστικότητα των πρωτεϊνών που καλλιεργούνται στην ΕΕ. Αναγνωρίζοντας τους ισχυρούς δεσμούς μεταξύ των τροφίμων, των ζωοτροφών, της ενέργειας και των βιομηχανικών αλυσίδων αξίας, θα ενθαρρύνει επίσης την καινοτομία, τις επενδύσεις, τη διαφοροποιημένη διατροφή και τη βελτίωση της παρακολούθησης της εξάρτησης από τις πρωτεΐνες.
