Σε κρίσιμο στάδιο εισέρχεται η ελαιοκαλλιέργεια, καθώς τα ελαιόδεντρα βρίσκονται στην έναρξη της νέας βλάστησης και στον σχηματισμό των ανθοταξιών. Οι πρώιμοι ελαιώνες έχουν ήδη προχωρήσει σε πιο ανεπτυγμένα στάδια, ενώ οι μεσοπρώιμοι και όψιμοι παρουσιάζουν διαμόρφωση ανθοταξιών και σταδιακό άνοιγμα των οφθαλμών.
Πρόκειται για μια φάση ιδιαίτερα καθοριστική για την παραγωγή, καθώς από την εξέλιξή της θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό η φετινή καρποφορία.
Ωστόσο, οι επικρατούσες καιρικές συνθήκες δημιουργούν έντονο προβληματισμό στους παραγωγούς και στους γεωπόνους της περιοχής. Το ήπιο και υγρό κλίμα ευνοεί την ανάπτυξη τόσο μυκητολογικών ασθενειών όσο και εντομολογικών προσβολών. Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι η περσινή καλλιεργητική περίοδος άφησε πίσω της σημαντικό «απόθεμα» μολύσματος, το οποίο αυξάνει τον κίνδυνο για νέες προσβολές.
Ανάμεσα στις σημαντικότερες ασθένειες που απειλούν αυτή την περίοδο την ελιά συγκαταλέγεται το γλοιοσπόριο, γνωστό και ως ανθράκωση. Η ασθένεια αυτή ευνοείται έντονα από την υγρασία και τις σχετικά ήπιες θερμοκρασίες, που κυμαίνονται μεταξύ 10 και 25 βαθμών Κελσίου. Το πρόβλημα εντείνεται από την παρουσία μουμιοποιημένων καρπών τόσο πάνω στα δέντρα όσο και στο έδαφος, οι οποίοι λειτουργούν ως εστίες μόλυνσης. Κατά τη διάρκεια της ανθοφορίας, το μόλυσμα μεταφέρεται εύκολα με τον αέρα και την υγρασία στα άνθη και στα νεαρά φύλλα, καθιστώντας το στάδιο αυτό ιδιαίτερα ευάλωτο. Οι προσβολές που εγκαθίστανται τώρα αποτελούν τη βάση για τη μετέπειτα εξάπλωση της ασθένειας.
Παράλληλα, το κυκλοκόνιο συνεχίζει να αποτελεί μία από τις πιο διαδεδομένες μυκητολογικές ασθένειες της ελιάς. Τα χαρακτηριστικά «μάτια παγωνιού», δηλαδή οι καστανές κυκλικές κηλίδες στα φύλλα, είναι το πιο εμφανές σύμπτωμα. Σε προχωρημένες περιπτώσεις, τα φύλλα κιτρινίζουν και πέφτουν, επηρεάζοντας τη ζωτικότητα των δέντρων. Οι ανοιξιάτικες βροχές και η αυξημένη υγρασία δημιουργούν ιδανικές συνθήκες για νέες μολύνσεις, οι οποίες αποτελούν και τις πρωτογενείς εστίες της ασθένειας για τη φετινή χρονιά.
Σημαντική παρουσία καταγράφει και η κερκόσπορα, η οποία εκδηλώνεται με γκρίζο μεταχρωματισμό στην κάτω επιφάνεια των φύλλων και κιτρινωπές κηλίδες στην επάνω πλευρά. Με την πάροδο του χρόνου, οι κηλίδες αυτές οδηγούν σε ξήρανση των φύλλων, προκαλώντας εξασθένηση των δέντρων. Και σε αυτή την περίπτωση, οι βροχοπτώσεις λειτουργούν ως βασικός παράγοντας εξάπλωσης της ασθένειας.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι, δεδομένου του υψηλού αρχικού μολύσματος και των ευνοϊκών καιρικών συνθηκών, είναι απαραίτητη η λήψη προληπτικών μέτρων. Συνιστάται η εφαρμογή εγκεκριμένων μυκητοκτόνων, όπως χαλκούχα σκευάσματα, με στόχο την προστασία της νεαρής βλάστησης. Σε περιπτώσεις έντονης πίεσης ή συνεχόμενων βροχοπτώσεων, ενδέχεται να απαιτηθεί και δεύτερη επέμβαση, είτε προληπτική είτε θεραπευτική.
Πέρα από τις ασθένειες, προβλήματα προκαλούν και ορισμένα έντομα που δραστηριοποιούνται έντονα αυτή την εποχή. Η μαργαρόνια αποτελεί μία από τις βασικές απειλές, καθώς οι προνύμφες της προσβάλλουν την τρυφερή βλάστηση, τα νεαρά φύλλα, τα άνθη αλλά και τους αναπτυσσόμενους καρπούς. Την προηγούμενη χρονιά, σε αρκετές περιοχές καταγράφηκαν σοβαρές ζημιές, κυρίως σε μεγάλα ελαιόδεντρα. Για τον λόγο αυτό, συνιστάται η έγκαιρη επέμβαση με κατάλληλα εντομοκτόνα επαφής κατά την έκπτυξη της νέας βλάστησης.
Από την άλλη πλευρά, η καλόκορη, ένα πολυφάγο έντομο, εμφανίζεται περιστασιακά αλλά μπορεί να προκαλέσει σημαντικές ζημιές, κυρίως στους ανθοφόρους οφθαλμούς. Το κρίσιμο διάστημα για τις προσβολές εκτείνεται από τον σχηματισμό των ανθοταξιών έως το στάδιο λίγο πριν την άνθιση. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται φέτος, καθώς η πλούσια αυτοφυής βλάστηση – αποτέλεσμα των αυξημένων βροχοπτώσεων – προσφέρει άφθονη τροφή στο έντομο. Οι γεωπόνοι συνιστούν να μην απομακρύνονται άμεσα τα ζιζάνια από τους ελαιώνες, ώστε να παραμείνει εκεί το έντομο και να καθυστερήσει η μετακίνησή του προς τα ελαιόδεντρα.
Η εικόνα που διαμορφώνεται για την ελαιοκαλλιέργεια είναι σύνθετη και απαιτεί συνεχή παρακολούθηση. Η περίοδος της ανθοφορίας αποτελεί κομβικό σημείο για την εξέλιξη της παραγωγής και κάθε αστοχία στη φυτοπροστασία μπορεί να έχει σημαντικές επιπτώσεις στην απόδοση και την ποιότητα του τελικού προϊόντος.
Οι ελαιοκαλλιεργητές θα πρέπει να βρίσκονται σε εγρήγορση, να παρακολουθούν συστηματικά τις καλλιέργειές τους και να εφαρμόζουν έγκαιρα τα κατάλληλα μέτρα, πάντα με τη χρήση εγκεκριμένων σκευασμάτων και σύμφωνα με τις οδηγίες των γεωπόνων.
