Η Προεδρία του Συμβουλίου και οι εκπρόσωποι του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατέληξαν σε προσωρινή συμφωνία σχετικά με τη στοχευμένη αναθεώρηση της οδηγίας-πλαισίου για τα απόβλητα, θέτοντας στόχους της ΕΕ για τη μείωση της σπατάλης τροφίμων έως το 2030 και μέτρα για έναν πιο βιώσιμο κλωστοϋφαντουργικό τομέα που παράγει λιγότερα απόβλητα.
Η συμφωνία πρέπει ακόμη να επιβεβαιωθεί και από τα δύο θεσμικά όργανα προτού περάσει από την επίσημη διαδικασία έγκρισης.
Οι δύο συννομοθέτες συμφώνησαν σε φιλόδοξους αλλά ρεαλιστικούς στόχους για τη σπατάλη τροφίμων έως το 2030:
- μείωση κατά 10% των αποβλήτων επεξεργασίας και μεταποίησης σε σύγκριση με τη μέση ποσότητα αποβλήτων τροφίμων που παράγονται σε αυτούς τους τομείς την περίοδο 2021-2023
- μείωση κατά 30% κατά κεφαλήν των αποβλήτων από το λιανικό εμπόριο, τα εστιατόρια, τις υπηρεσίες εστίασης και τα νοικοκυριά σε σύγκριση με τη μέση ποσότητα αποβλήτων τροφίμων που παράγονται σε αυτούς τους τομείς την περίοδο 2021-2023
Οι στόχοι αυτοί είναι οι πρώτοι που καθορίζονται ποτέ σε επίπεδο ΕΕ. Η συμφωνία προβλέπει επίσης την εθελοντική δωρεά απούλητων τροφίμων που είναι ασφαλή για ανθρώπινη κατανάλωση ως σημαντική πτυχή της μείωσης της σπατάλης τροφίμων.
Η προσωρινή συμφωνία θεσπίζει επίσης εναρμονισμένους κανόνες σχετικά με τη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων και των εμπορικών σημάτων μόδας: θα καθίστανται υπεύθυνοι για τα απόβλητά τους και θα υποχρεούνται να καταβάλλουν τέλος για τη χρηματοδότηση της συλλογής και επεξεργασίας αποβλήτων, το οποίο θα εξαρτάται από το πόσο κυκλικός και βιώσιμος είναι ο σχεδιασμός του προϊόντος τους.
Επόμενα βήματα
Η προσωρινή συμφωνία επιτεύχθηκε από την Προεδρία του Συμβουλίου και τους αντιπροσώπους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, βάσει εντολών των αντίστοιχων θεσμικών οργάνων τους. Η προσωρινή συμφωνία θα πρέπει τώρα να εγκριθεί από το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο προτού υποβληθεί σε αναθεώρηση από τους γλωσσομαθείς νομικούς. Μόλις εγκριθεί επίσημα, τα κράτη μέλη της ΕΕ θα έχουν έως και 20 μήνες για να επικαιροποιήσουν την εθνική τους νομοθεσία ώστε να ακολουθήσουν τους νέους κανόνες.
Η Επιτροπή θα επιφορτιστεί με την επανεξέταση και την αξιολόγηση διαφόρων πτυχών της οδηγίας-πλαισίου για τα απόβλητα. Σε αυτούς περιλαμβάνονται η χρηματοδότηση των προγραμμάτων διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού και πιθανών στόχων σχετικά με τα κλωστοϋφαντουργικά απόβλητα (έως το 2029), καθώς και ο ρόλος της πρωτογενούς παραγωγής στη σπατάλη τροφίμων, ο αντίκτυπος των αλλαγών στα επίπεδα παραγωγής και οι πιθανοί επικαιροποιημένοι στόχοι για τη μείωση της σπατάλης τροφίμων για το 2030 και το 2035 (έως το 2027).
Ιστορικό
Πάνω από 59 εκατομμύρια τόνοι αποβλήτων τροφίμων παράγονται στην ΕΕ κάθε χρόνο, αριθμός που αντιπροσωπεύει εκτιμώμενη απώλεια 132 δισεκατομμυρίων ευρώ. Η ΕΕ παράγει επίσης 12,6 εκατομμύρια τόνους αποβλήτων κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων ετησίως. Μόνο τα είδη ένδυσης και υπόδησης αντιπροσωπεύουν 5,2 εκατομμύρια τόνους αποβλήτων, που ισοδυναμούν με 12 κιλά αποβλήτων ανά άτομο ετησίως.
