Αυξημένη προσοχή στην προστασία των εσπεριδοειδών συστήνει το Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών, Ποιοτικού και Φυτοϋγειονομικού Ελέγχου Ηρακλείου, με τεχνικό δελτίο της 26ης Οκτωβρίου 2026. Καθώς οι πρώιμες ποικιλίες πορτοκαλιών και μανταρινιών πλησιάζουν στη συγκομιδή, οι προσβολές από έντομα και οι ασθένειες που ευνοούνται από την υγρασία απαιτούν έγκαιρες, στοχευμένες παρεμβάσεις.
Στις περιοχές του δικτύου παγίδευσης καταγράφεται αυξημένη δραστηριότητα της μύγας Μεσογείου, η οποία προσβάλλει σχεδόν ώριμους ή ώριμους καρπούς. Η αλλαγή του χρώματος, με τον αποπρασινισμό, σηματοδοτεί μεγαλύτερη ευπάθεια των πρώιμων ποικιλιών. Αντίθετα, όσες ωριμάζουν μέσα στον χειμώνα προσβάλλονται λιγότερο, καθώς οι χαμηλές θερμοκρασίες περιορίζουν τη δραστηριότητα του εντόμου.
Για την αντιμετώπισή του προτείνονται εγκεκριμένα σκευάσματα, με περιορισμό των ψεκασμών κάλυψης στους απολύτως απαραίτητους, ώστε να προστατεύονται τα ωφέλιμα έντομα. Η απομάκρυνση των προσβεβλημένων καρπών ή το βαθύ παράχωμά τους συμβάλλει στη μείωση των προσβολών. Ιδιαίτερη σημασία έχει η αυστηρή τήρηση του χρόνου αναμονής μεταξύ τελευταίας επέμβασης και συγκομιδής.
Σοβαρή απειλή, κυρίως για τη λεμονιά, την κιτριά και τη νεραντζιά, αποτελεί η κορυφοξήρα. Η ασθένεια εκδηλώνεται με κιτρίνισμα των νευρώσεων, συστροφή, ξήρανση και πτώση των φύλλων, ενώ στο προσβεβλημένο ξύλο εμφανίζεται πορτοκαλί έως καστανέρυθρος μεταχρωματισμός. Ο μύκητας εισέρχεται από πληγές που προκαλούν ο παγετός, το χαλάζι, ο ισχυρός άνεμος ή τα καλλιεργητικά εργαλεία.
Το δελτίο συστήνει προληπτική προστασία με χαλκούχα μυκητοκτόνα και, κατά τη βροχερή περίοδο, επανάληψη της επέμβασης εντός 24 – 48 ωρών μετά από καιρικά φαινόμενα που προκαλούν τραυματισμούς. Από το φθινόπωρο έως την άνοιξη πρέπει να αποφεύγονται εργασίες που πληγώνουν κλάδους, κορμούς και ρίζες. Οι καθαρισμοί προγραμματίζονται με ξηρό καιρό, αφαιρώντας τους προσβεβλημένους κλάδους μαζί με 15 – 20 εκατοστά υγιούς τμήματος.
Για την κομμίωση του λαιμού, που συνδέεται με παθογόνα του γένους Phytophthora, καθοριστική είναι η διαχείριση της υγρασίας. Βαριά εδάφη με κακή στράγγιση και δυνατές βροχές ευνοούν τις προσβολές. Συνιστώνται ισορροπημένα ποτίσματα, καλή αποστράγγιση, αποφυγή διαβροχής του κορμού και προστασία από τραυματισμούς. Παράλληλα, χρειάζεται υποστύλωση των χαμηλών κλάδων και αποφυγή επαφής των καρπών με το έδαφος. Μολύνσεις που συμβαίνουν στον οπωρώνα μπορούν να εκδηλωθούν ως σήψεις στην αποθήκευση και να μεταδοθούν σε υγιείς καρπούς.
Η καπνιά, τέλος, σχηματίζει επιφανειακή μαύρη στρώση πάνω στα μελιτώματα εντόμων, υποβαθμίζοντας την εμπορική αξία των καρπών. Η αντιμετώπισή της βασίζεται στην έγκαιρη καταπολέμηση αλευρωδών, κοκκοειδών και ψευδόκοκκου.
Κοινός άξονας των συστάσεων είναι η πρόληψη και η ορθολογική φυτοπροστασία: χρήση μόνο εγκεκριμένων προϊόντων για τη συγκεκριμένη καλλιέργεια, πιστή εφαρμογή της ετικέτας και σεβασμός στα χρονικά όρια πριν από τη συγκομιδή.
