Εντατική παρακολούθηση των οπωρώνων συστήνει το Περιφερειακό Κέντρο Προστασίας Φυτών Αχαΐας, καθώς σημαντικοί εχθροί απειλούν αυτή την περίοδο την ποιότητα και την εμπορική αξία των εσπεριδοειδών. Το δελτίο της 21ης Σεπτεμβρίου 2026 περιγράφει τα συμπτώματα των προσβολών και τις προτεινόμενες παρεμβάσεις, δίνοντας έμφαση στην έγκαιρη αντιμετώπιση και στην ορθή χρήση των εγκεκριμένων σκευασμάτων.
Σοβαροί εχθροί που πλήττουν τις καλλιέργειες των εσπεριδοειδών αυτή την περίοδο είναι ο ψευδόκοκκος, οι ψώρες (κυρίως κόκκινη και μυτιλόμορφη), οι τετράνυχοι και η μύγα της Μεσογείου που αναπτύσσεται με τον αποπρασινισμό των καρπών. Συνιστάται η εντατική και επιμελής παρακολούθηση των οπωρώνων για τους παραπάνω εχθρούς. Στις περιοχές που εντοπίζεται προσβολή στα δένδρα πραγματοποιείται χημική καταπολέμηση σε συνδυασμό με καλλιεργητικές επεμβάσεις. Η χημική καταπολέμηση γίνεται με τα κατάλληλα και εγκεκριμένα χημικά σκευάσματα.
Ψευδόκκος
Η ανάπτυξη του ψευδόκοκκου ευνοείται από την σχετικά υψηλή θερμοκρασία και την υψηλή ατμοσφαιρική υγρασία ενώ παρατηρείται μείωση της ανάπτυξής του σε ξηρά μέρη. Εναποθέτει τα αυγά του πάνω στους καρπούς, στα φύλλα και στα κλαδιά των δένδρων, όπου εξέρχονται οι εκκολαπτόμενες προνύμφες. Η προσβολή από το έντομο εντοπίζεται λόγω της βαμβακάδας και των μελιτωδών απεκκρίσεων στην επιφάνεια των κλαδιών, των φύλλων και των καρπών, με συνέπεια την ποιοτική υποβάθμιση των παραγόμενων φρούτων.
Αντιμετώπιση
Προτείνεται χημική καταπολέμηση σε καλλιέργειες με ποσοστό προσβολής άνω του 5-10%. Αυτή θα πρέπει να γίνει μόνο με εγκεκριμένα σκευάσματα και με επιμελή τρόπο, ειδικά στα «κρυφά» σημεία μεταξύ των δέντρων και στα σημεία εκείνα όπου υπάρχει έντονη βλάστηση και αλληλοεπικάλυψη, με σκοπό τα σκευάσματα να δράσουν στο στόχο. Αν υπάρχει προσβολή και από άλλο κοκκοειδή γίνεται συνδυασμένη αντιμετώπιση.
Σε οπωρώνες με χαμηλή προσβολή μικρότερη από 10%, συνιστάται καλό κλάδεμα για πιο σωστό αερισμό των δέντρων και μείωση της υγρασίας. Πρέπει να γίνεται καθαρισμός και στην περίμετρο των οπωρώνων ώστε να ενισχυθούν οι συνθήκες καλού αερισμού.
Επίσης, μπορεί να γίνει βιολογική καταπολέμηση με την εξαπόλυση του αρπακτικού ακάρεος Amblyseius andersoni. Σε περιπτώσεις μεγάλης προσβολής χρειάζεται πρώτα να γίνει μείωση του πληθυσμού με χημικό τρόπο και έπειτα να ακολουθήσει η βιολογική καταπολέμηση με το Amblyseius andersoni.
Ψώρρες
Η προσβολή από τα διάφορα είδη του εντόμου(Κόκκινη/ Λευκή/ Μαύρη/ Μυτιλόμορφη Ψώρρα, Παρλατόρια, Ισσέρυα κ.α.) εντοπίζεται από τα χαρακτηριστικά λέπια και κηλίδες χρωματισμού ανάλογου του είδους της ψώρρας κου κολλάνε πάνω στη βλάστηση, τις μελιτώδεις εκκρίσεις που ευνοούν την ανάπτυξη των μυκήτων της καπνιάς και τις σκουρόχρωμες κηλίδες και την παραμόρφωση των καρπών. Όλοι οι παραπάνω παράγοντες συντελούν στην υποβάθμιση της παραγωγής των εσπεριδοειδών. Η κόκκινη ψώρα αποτελεί τον πιο σημαντικό εχθρό των εσπεριδοειδών με την 3η και πιο επικίνδυνη γενιά να αναπτύσσεται τέλη Αυγούστου έως τον Σεπτέμβρη.
Αντιμετώπιση
Συνιστάται καλό λούσιμο των καρπών. Γίνεται επανάληψη του ψεκασμού εφόσον κριθεί απαραίτητο. Να μην ξεπεραστεί ο μέγιστος αριθμός χημικών επεμβάσεων ανά καλλιεργητική περίοδο. Ταυτόχρονα με την χημική αντιμετώπιση συνιστώνται κλαδέματα με σκοπό τον καλύτερο φωτισμό και αερισμό των δένδρων.
Τετράνυχοι
Ο ζεστός και ξηρός καιρός ευνοούν την ανάπτυξη των τετράνυχων. Με ταχύτατο ρυθμό μπορούν να αναπτύξουν μεγάλους πληθυσμούς και να δημιουργήσουν σοβαρές καταστροφές. Γι’ αυτό η εξάλειψή τους πρέπει να γίνεται εγκαίρως, όταν ο πληθυσμός τους είναι περιορισμένος. Είναι αναγκαίος ο συστηματικός και προσεκτικός έλεγχος των καλλιεργειών, κυρίως της λεμονιάς. Τα συμπτώματα που προκαλούν στους καρπούς είναι σκουρόχρωμες κηλίδες που σταδιακά επεκτείνονται και καταλαμβάνουν μεγάλη επιφάνεια των καρπών με αποτέλεσμα την υποβάθμιση της ποιότητας και της εμπορικής αξίας τους. Τα φύλλα καρουλιάζουν, ξηραίνονται και πέφτουν.
Αντιμετώπιση
Προτείνεται η χημική καταπολέμηση, με τα ενδεδειγμένα χημικά σκευάσματα, στις περιοχές έντονης προσβολής.
Μύγα της Μεσογείου
Πρόκειται για ένα έντομο πολυφάγο το οποίο προσβάλλει τους ώριμους καρπούς και τους καρπούς που εισέρχονται στο στάδιο της ωρίμανσης, κατά το στάδιο του αποπρασινισμού. Εμφανίζεται την άνοιξη και τρέφεται με ζαχαρούχες και αζωτούχες ουσίες, όπως νέκταρ, μελιτώδη απεκκρίματα κοκκοειδών ή και ουσίες που μπορούν να ρευστοποιήσουν με το σάλιο τους. Αφού αναπτυχθεί το θηλυκό ωοτοκεί στους καρπούς. Οι προνύμφες ξεκινούν να τρέφονται από τους ώριμους καρπούς.
Οι ζημίες στους καρπούς συνεχίζονται και μετά τη συγκομιδή τους. Πέρα από τη διάβρωση και νέκρωση των καρπών, προκαλούνται και δευτερογενείς μολύνσεις από μύκητες και άλλους μικροοργανισμούς οι οποίες συνδράμουν στη σταδιακή σήψη των καρπών. Οι προσβεβλημένοι καρποί είναι ακατάλληλοι για κατανάλωση εκτός αν το έντομο καταπολεμηθεί εγκαίρως. Σε περιοχές όπου επικρατεί σχετικά ζεστό κλίμα και καλλιεργούνται φυτά –ξενιστές, η προσβολή επαναλαμβάνεται σχεδόν κάθε χρόνο.
Αντιμετώπιση
Συνιστάται η εφαρμογή δολωματικών ψεκασμών με τον αποπρασινισμό (ωρίμανση) των καρπών. Στις υπερπρώιμες ποικιλίες πορτοκαλιάς και μανταρινιάς συνιστάται να αρχίσει άμεσα με την αλλαγή του χρώματος των καρπών και να επαναλαμβάνεται κάθε 7-10 ημέρες. Ψεκάζεται μόνο μέρος της κόμης του δένδρου (εσωτερικό και κορυφή, αποφεύγοντας κατά το δυνατόν τους καρπούς) σε κάθε 2ο ή 3ο δένδρο.
Η εφαρμογή του δολωματικού ψεκασμού γίνεται στην περίμετρο του κτήματος, σε φράκτες, θάμνους καθώς και στο νότιο τμήμα της κόμης των δένδρων σε ύψος 1-2 μ., κατά προτίμηση σε κλάδους που δεν έχουν καρπούς. Επισημαίνεται ότι οι δολωματικοί ψεκασμοί είναι αποτελεσματικοί όταν η εφαρμογή τους γίνεται καθολικά στις καλλιέργειες εσπεριδοειδών μιας περιοχής. Κατά το στάδιο ανάπτυξης των καρπών μέχρι τη συγκομιδή δύναται να γίνει χρήση ετοιμόχρηστης παγίδας προσέλκυσης και θανάτωσης εμποτισμένη με πυρεθρινοειδές εντομοκτόνο.
Συνιστάται η εφαρμογή ψεκασμών κάλυψης με τον αποπρασινισμό των καρπών με την χρήση εγκεκριμένων χημικών φαρμάκων και επαναλαμβάνεται ανά 20 περίπου ημέρες αν χρειάζεται και αν υπάρχει ο αναγκαίος χρόνος έως τη συγκομιδή για να μην υπάρχουν απαράδεκτα υπολείμματα στο εμπορεύσιμο προϊόν. Επίσης, ως συμπληρωματικό μέτρο, είναι αναγκαία η άμεση συλλογή και καταστροφή των προσβεβλημένων καρπών που παραμένουν στα δένδρα ή πέφτουν στο έδαφος.
Φυτοπροστασία
- Συμβουλευτείτε τον Γεωπόνο σας πάντα πριν την εφαρμογή.
- Εφαρμόζετε αποκλειστικά και μόνο με εγκεκριμένα για την καλλιέργεια σκευάσματα.
- Τηρείτε πιστά τις οδηγίες της ετικέτας.
- Προτιμήστε πιο οικολογικούς τρόπους επεμβάσεων, προστατέψτε τους φυσικούς εχθρούς και τα ωφέλιμα έντομα αποφεύγοντας στο δυνατό τις χημικές επεμβάσεις.
- Ελέγχετε τακτικά τους οπωρώνες για εχθρούς καραντίνας ή εξάρσεις πληθυσμών και ειδοποιείστε άμεσα τις κατά τόπους αρμόδιες υπηρεσίες.
