Tο Συμβούλιο ενέκρινε συμπεράσματα ενόψει της διάσκεψης των μερών για τη σύμβαση για τη βιολογική ποικιλότητα (COP16) και των συνεδριάσεων για το πρωτόκολλο της Καρθαγένης και το πρωτόκολλο της Ναγκόγια, που θα πραγματοποιηθούν στο Κάλι της Κολομβίας από τις 21 Οκτωβρίου έως την 1η Νοεμβρίου 2024. Τα συμπεράσματα θα χρησιμεύσουν ως γενική διαπραγματευτική θέση της ΕΕ στις συνεδριάσεις.
Η συνεχιζόμενη απώλεια βιοποικιλότητας αποτελεί παγκόσμια και υπαρξιακή απειλή για την ανθρωπότητα και απαιτείται μετασχηματιστική αλλαγή για την αντιμετώπιση αυτής της πρόκλησης. Στο πλαίσιο αυτό, το Συμβούλιο τονίζει την επείγουσα ανάγκη πλήρους και αποτελεσματικής εφαρμογής του παγκόσμιου πλαισίου για τη βιοποικιλότητα.
Σύμβαση για τη βιολογική ποικιλότητα
Ταχεία εφαρμογή και αποτελεσματική παρακολούθηση
Στα συμπεράσματά του, το Συμβούλιο επιβεβαιώνει τις δεσμεύσεις που ανέλαβε το 2022 βάσει του παγκόσμιου πλαισίου βιοποικιλότητας Κουνμίνγκ-Μόντρεαλ: να προστατευθεί το ένα τρίτο του πλανήτη για τη φύση έως το 2030 και να τεθεί η φύση σε πορεία ανάκαμψης προς όφελος των ανθρώπων και του πλανήτη.
Στο πλαίσιο αυτό, επαναλαμβάνει τη δέσμευση της ΕΕ και των κρατών μελών της για την εφαρμογή του παγκόσμιου πλαισίου για τη βιοποικιλότητα, όπως καταδεικνύεται από την πρόσφατη έκδοση του κανονισμού της ΕΕ για την αποκατάσταση της φύσης.
Το Συμβούλιο δεσμεύεται να εγκρίνει κατά την COP16 μια σταθερή, αποτελεσματική, διαφανή και σαφή διαδικασία για την παγκόσμια επανεξέταση της συλλογικής προόδου όσον αφορά την εφαρμογή της, προκειμένου να μετρηθεί ο βαθμός στον οποίο έχουν επιτευχθεί οι σκοποί και οι στόχοι.
Το Συμβούλιο επαναλαμβάνει την καίρια σημασία της ενσωμάτωσης της βιοποικιλότητας σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης και κοινωνίας. Η ΕΕ είναι σταθερά προσηλωμένη στην αντιμετώπιση της απώλειας βιοποικιλότητας, της υποβάθμισης των οικοσυστημάτων, της γης, των υδάτων και των ωκεανών, της κλιματικής αλλαγής και της ρύπανσης με αποτελεσματικό και ολοκληρωμένο τρόπο.
Κινητοποίηση χρηματοδοτικών πόρων
Το Συμβούλιο υποστηρίζει το ρόλο του Παγκόσμιου Ταμείου για το Περιβάλλον, του χρηματοδοτικού μηχανισμού της Σύμβασης που έχει ήδη επιτύχει το 69% του στόχου χρηματοδότησης της βιοποικιλότητας. Χαιρετίζει επίσης τη σύσταση του Παγκόσμιου Ταμείου Πλαισίου για τη Βιοποικιλότητα, στόχος του οποίου είναι η κλιμάκωση της χρηματοδότησης για την εφαρμογή του συμφωνηθέντος πλαισίου.
Το Συμβούλιο επαναλαμβάνει τη δέσμευσή του να κινητοποιήσει πόρους από όλες τις πηγές για την εφαρμογή του Παγκόσμιου Πλαισίου για τη Βιοποικιλότητα και τονίζει τη σημασία της έγκρισης κατά την COP16 αναθεωρημένης στρατηγικής για την κινητοποίηση πόρων.
Πληροφορίες ψηφιακής αλληλουχίας για γενετικούς πόρους
Το Συμβούλιο τονίζει ότι είναι σημαντικό να οριστικοποιηθεί πολυμερής μηχανισμός για τον καταμερισμό των οφελών από τη χρήση πληροφοριών ψηφιακής αλληλουχίας σχετικά με τους γενετικούς πόρους, συμπεριλαμβανομένης της σύστασης ειδικού παγκόσμιου ταμείου κατά την COP16. Για το Συμβούλιο, θα είναι σημαντικό να εξασφαλιστεί ασφάλεια δικαίου και νομική σαφήνεια για τους παρόχους και τους χρήστες πληροφοριών ψηφιακής ακολουθίας.
Πρωτόκολλο της Καρθαγένης για τη βιοασφάλεια
Το πρωτόκολλο της Καρθαγένης για τη βιοασφάλεια αποσκοπεί στην εξασφάλιση του ασφαλούς χειρισμού, μεταφοράς και χρήσης ζώντων τροποποιημένων οργανισμών που προκύπτουν από τη σύγχρονη βιοτεχνολογία και ενδέχεται να έχουν αρνητικές επιπτώσεις στη βιολογική ποικιλότητα, λαμβάνοντας επίσης υπόψη τους κινδύνους για την ανθρώπινη υγεία.
Στα συμπεράσματά του, το Συμβούλιο τονίζει την ανάγκη πλήρους εφαρμογής του πρωτοκόλλου με την ενίσχυση των εθνικών πλαισίων βιοασφάλειας, την υιοθέτηση αυστηρών επιστημονικά τεκμηριωμένων διαδικασιών αξιολόγησης και διαχείρισης κινδύνων, ιδίως σε αποφάσεις που αφορούν ζώντες τροποποιημένους οργανισμούς.
Πρωτόκολλο της Ναγκόγια για την πρόσβαση και τον καταμερισμό των οφελών
Το Συμβούλιο υπογραμμίζει τη σημασία της πλήρους εφαρμογής του πρωτοκόλλου της Ναγκόγια για την επίτευξη των στόχων του παγκόσμιου πλαισίου για τη βιοποικιλότητα, ιδίως προκειμένου να εξασφαλισθεί ότι τα οφέλη που προκύπτουν από τη χρησιμοποίηση των γενετικών πόρων κατανέμονται δίκαια και ισότιμα. Αυτό μπορεί να συμβάλει στη διατήρηση της βιοποικιλότητας και περιλαμβάνει μέτρα όπως η ευκολότερη πρόσβαση σε γενετικούς πόρους.
Ιστορικό
Η σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τη βιολογική ποικιλότητα άνοιξε προς υπογραφή στη «διάσκεψη κορυφής για τη γη» του Ρίο το 1992 και τέθηκε σε ισχύ τον Δεκέμβριο του 1993. Η ΕΕ και τα κράτη μέλη της είναι συμβαλλόμενα μέρη της σύμβασης.
Η σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τη βιολογική ποικιλότητα έχει δύο πρωτόκολλα, το πρωτόκολλο της Καρθαγένης για τη βιοασφάλεια και το πρωτόκολλο της Ναγκόγια για την πρόσβαση στους γενετικούς πόρους και τον δίκαιο και ισότιμο καταμερισμό των οφελών που προκύπτουν από τη χρησιμοποίησή τους, τα οποία τέθηκαν σε ισχύ το 2003 και το 2014, αντίστοιχα.
Οι διασκέψεις και οι συνεδριάσεις των μερών αυτών των συμφωνιών πραγματοποιούνται κάθε δύο χρόνια. Η COP15 (το 2022) συμφώνησε σχετικά με το νέο Παγκόσμιο Πλαίσιο Πολυμορφίας, το οποίο θέτει 23 στόχους με στόχο την ανάσχεση της απώλειας βιοποικιλότητας, συμπεριλαμβανομένης της δέσμευσης για την προστασία του 30 % της γης και των ωκεανών έως το 2030.
Η COP 16 («πρώτη COP εφαρμογής») θα είναι η πρώτη COP για τη βιοποικιλότητα μετά την έγκριση του παγκόσμιου πλαισίου για τη βιοποικιλότητα. Στην COP16, οι κυβερνήσεις θα επανεξετάσουν την πρόοδο που έχει σημειωθεί στην εφαρμογή του Παγκόσμιου Πλαισίου για τη Βιοποικιλότητα.
